สิ่งศักดิ์สิทธิ์ที่ชื่อ CSR

โดย อนันตชัย ยูรประถม

Q : ทำไมองค์กรมีขื่อเสียงโด่งดังในเรื่องของการทำ CSR มีโครงการเพื่อสังคมต่างๆ มากมาย แต่ทำไมปัญหาต่างๆ ยังคงอยู่ ถ้าเช่นนั้นองค์กรควรจะทำ CSR ต่อหรือไม่

ตอนที่คุยกับคนที่ถามคำ ถามนี้ ผมรู้สึกดีมากนะครับ เพราะเค้าให้ความสำคัญกับ CSR และมองว่า CSR เป็นสิ่งศักดิ์สิทธิ์ประจำองค์กร แต่ทำไมบูชาก็แล้ว ลูกค้าก็ไม่เห็นจะมีมาเพิ่มขึ้น พนักงานไม่เห็นจงรักภักดี แถมยังมีข่าวฉ้อฉลหลอกลวงลูกค้าอีก เบื้องต้นพอผมถามว่า CSR ที่ว่านี้ ทำอะไรไปบ้าง ก็ได้คำตอบว่า มีโครงการเพื่อสังคมเต็มรูปแบบ ทั้งสิ่งแวดล้อม การศึกษา การพัฒนาชุมชน ใช้งบประมาณไปเยอะมาก แต่ยังไม่เห็นผลอะไรดังว่า ปีนี้เศรษฐกิจแย่ ยังไม่รู้ว่าจะเอายังไง พอซักไซ้ไล่เลียงไปเรื่อย ผมก็เลยสรุปให้ว่า CSR ของพี่ยังไม่ศักดิ์สิทธิ์ครับ เพราะพิธีกรรมและมวลสารไม่ถูกต้อง นึกภาพออกมั้ยครับ เวลาไปบูชาพระมาแพงลิบลิ่วแล้วโดนฟันธงว่า "ปลอม" ไปหาดูได้แถวท่าพระจันทร์ครับ

มวลสารที่ว่านี้ต้องประกอบไปด้วยสิ่ง ต่างๆ ที่เป็นมงคล ได้แก่ธรรมาภิบาล การคุ้มครองผู้บริโภค การดูแลพนักงาน การลดผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อม การพัฒนาสังคมและชุมชน เป็นต้น ซึ่งจะต้องผสมผสานกัน ขึ้นอยู่กับ CSR ของแต่ละที่ว่าจะต้องมุ่งเน้นอะไร แต่ไม่ใช่อันเดียวโดดๆ ถ้าจำได้ องค์กรที่ต้องล้มหายตายจากไปอย่าง Enron WorldCom ล่าสุด Satyam ของอินเดียก็เคยโด่งดังในฐานะผู้สนับสนุนโครงการเพื่อสังคมระดับบิ๊ก แต่ปัญหาก็คือความโปร่งใสและธรรมาภิบาล หรือที่ผมเจอเข้ากับตัวเองตอนไปซื้อของที่มินิมาร์ตในปั๊มน้ำมัน พนักงานดูแลผมได้เทียบเท่าหรือต่ำกว่าคนมาขอฟรีเลยครับ แม้ผมจะรู้สึกดีกับองค์กร แต่ผมก็ไม่อยากเข้าครับ อันนี้โครงการสังคม ช่วยไม่ได้จริงๆ ครับ

พอได้เนื้อมวลสารที่สำคัญๆ ครบแล้ว พิธีกรรมก็สำคัญครับ ที่ทุกคนทุกฝ่ายต้องเข้าร่วมด้วย แต่ละฝ่ายต้องรู้กรอบ ทิศทาง CSR ขององค์กรและประเด็นที่ตัวเองเกี่ยวข้อง รวมถึงการนำไปปฏิบัติให้สอดคล้องกับกรอบที่วางไว้ อีกทั้งต้องประสานสอดคล้องกับประเด็นอื่นๆ ตรงนี้สำคัญครับ CSR ไม่ใช่เพียงแค่ทำให้ครบ แต่ต้องเป็นเสมือนฟันเฟืองที่ช่วยกัน ขับเคลื่อน มีวิธีผสมผสานคุณค่าระหว่างกัน

ต่อมา CSR แบบครอบจักรวาล หายาก เรียกได้ว่าคงต้องดูให้เหมาะสำหรับองค์กรว่าจะเด่นด้านไหน เมตตามหานิยมกับผู้คน ที่อยู่ร่วม ก็คงต้องหารุ่น corporate citizenship หรือการมุ่งเน้นการมีส่วนร่วม แต่ถ้าประเภทต้องรบทัพจับศึกอยู่ตลอดเวลา ก็ต้องยอดธงครับ ชูให้เด่นเลย ว่าเราครบถ้วนตามมาตรฐานสากลที่ลูกค้าต้องการ ไม่ด้อยกว่าคู่แข่ง แต่ถ้าทำ CSR แบบครบมวลสารและพิธีกรรมแล้ว ปัญหายังมี ไม่ต้องกลัวครับ ไม่มีใครในโลกที่ไม่มีความ ผิดพลาด ที่สำคัญ คือฟันเฟืองต่างๆ ของ CSR จะหนุนคุ้มครองให้เอง เช่น สินค้ามีปัญหา แต่ระบบความสามารถในการถูกตรวจสอบที่มีอยู่ทำงาน พนักงานเต็มใจมุ่งมั่นแก้ปัญหา สังคมไว้วางใจ ก็รอด อันนี้แหละครับ ที่เรียกว่า CSR ของจริง...ฟันธง

ที่มา ประชาชาติธุรกิจ วันที่ 30 มีนาคม พ.ศ. 2552
http://www.matichon.co.th/prachachat/prachachat_detail.php?s_tag=02csr06300352&day=2009-03-30&sectionid=0221

ซีเอสอาร์และทารก

โดย สุวรรณา (อรรถพันธ์) สมใจวงษ์ TukCSR@gmail.com

" หลังคลอดจะออกไปเลี้ยงลูก" คุณแม่คนใหม่ที่รักการทำงานและเป็นลูกจ้างมืออาชีพหลายคนจะทรมานใจกับประโยค นี้ที่ต้องพูดออกมา เพราะใจจริงยังไม่อยากหยุดทำงาน แต่ จำใจต้องหยุดด้วยสารพัดเหตุผล ไม่ว่าจะเป็นไม่รู้จะฝากลูกเล็กๆ ที่เพิ่งคลอดไว้ให้ใคร ลางานก็ลาได้ไม่นาน แล้วหลังจากลางานแล้วตอนกลับไปทำงานล่ะ ที่บ้านก็ไม่มีใครเลี้ยงลูกให้ ถ้าจะเอาลูกไปฝากใครๆ เลี้ยงก็ห่วงอีก ไม่รู้จะไว้ใจได้แค่ไหน และถึงจะดูแลลูกให้ดียังไงก็ไม่มีทางเท่าพ่อแม่ คิดหลายตลบแล้วหลายคนจึงตัดสินใจลาออกหลังจากคลอด

คุณแม่อีกส่วนที่ ตัดสินใจว่าจะกลับมาทำงานตามเดิม เมื่อกลับมาทำงานอีกครั้งก็วนกลับไปสู่ความกังวลเดิมว่าลูกยังเล็กมาก อายุไม่กี่เดือน จะเป็นยังไงบ้าง โดยส่วนใหญ่คุณแม่จะกลับมาทำงานภายในเวลา 1 เดือนครึ่ง-3 เดือนตามที่กฎหมายและบริษัทกำหนด อย่างไรก็ตามความกังวลนี้บรรเทาได้ ด้วยความร่วมมือจากบริษัทและหน่วยงานราชการที่เกี่ยวข้อง

ตัวอย่าง ดีๆ คือเจ้าหน้าที่ที่ทำงานในองค์กรที่มีชื่อว่า สมาคมผู้เชี่ยวชาญเกี่ยวกับด้านการบริหารจัดการแห่งออนแทริโอ หรือ AMAPCEO ไม่ต้องเสียเวลากังวลกับเรื่องนี้เลยค่ะ เพราะเจ้าหน้าที่ในสมาคมนี้มีสิทธิลาคลอดได้ถึง 1 ปีพร้อมกับรับเงินทดแทนจากสมาคม ใกล้เคียงกับเงินเดือนตลอดระยะเวลาที่ลางานไป และไม่ใช่เพียงแค่คุณแม่ที่ลาคลอดได้เท่านั้น แต่คุณพ่อ คนดีก็สามารถลางานในระหว่างที่คุณแม่ลาคลอดนี้ได้เพื่อช่วยคุณแม่ดูแลลูก น้อยแรกเกิดได้เป็นเวลา 9 เดือนเลยทีเดียว ใน 9 เดือนนี้ก็ได้รับเงินทดแทนเกือบเท่าเงินเดือนเช่นกัน

สมาคมนี้ไม่ได้ ส่งเสริมแค่คุณแม่คุณพ่อตัวจริงที่ให้กำเนิดลูกน้อยร่วมสายเลือดเดียวกัน เท่านั้น แต่ยังเปิดโอกาสให้เจ้าหน้าที่ในสมาคมซึ่งขอรับเด็กมาเป็นลูกบุญธรรมสามารถ ลางานในช่วงแรกของการรับเด็กมาได้เป็นระยะเวลาเท่ากับคุณพ่อคือ 9 เดือนเช่นกัน แถมพิเศษเมื่อถึงวัยที่เจ้าหน้าที่คนใดแปลงร่างเป็นคุณปู่คุณย่าคุณตาคุณยาย แล้วก็ยังสามารถลางานได้โดยที่ยังได้เงินเดือนอยู่เป็นเวลา 5 วันค่ะ สมาคมนี้ยังสนับสนุนความอบอุ่นในสถาบันครอบครัวด้วยการจัดให้มีการทำงานจาก ที่บ้านได้ ลดวันทำงานแต่เพิ่มชั่วโมงในแต่ละวันตามความต้องการและความสมัครใจของเจ้า หน้าที่ซึ่งแตกต่างกัน

คิดไม่ออกเลยว่า ถ้าใครโชคดีได้เป็น เจ้าหน้าที่ในสมาคมนี้ หรือได้ทำงานในองค์กรที่มีนโยบายดีๆ อย่างนี้แล้ว ใครคนนั้นจะอุ้มลูกตัวน้อยๆ ไว้ในอ้อมกอดก่อนครบขวบแรกแบบไร้กังวลพร้อมกับยิ้มได้กว้างไปถึงไหน ในขณะเดียวกันองค์กรจะได้ประโยชน์จากเรื่องนี้หลายด้านด้วยกัน ไม่เพียงแต่ในด้านความรับผิดชอบต่อพนักงานแล้ว แต่ยังสามารถช่วยขจัด ความกังวลกวนใจของพนักงาน ทำให้ประสิทธิภาพในการทำงานไม่ถูกกระทบในด้านลบ ช่วยสร้างเสริมระดับความจงรักภักดีของพนักงานต่อองค์กร รักษาพนักงานดีๆ ซึ่งมีประสบการณ์และความรู้ไว้ในองค์กรต่อไปได้ในระยะยาว

การทำซี เอสอาร์นั้นไม่จำเป็นต้องวิ่ง ออกไปนอกองค์กรเสมอไป แต่สามารถทำได้ด้วยการดูแลผู้มีส่วนเกี่ยวข้องกับองค์กร อย่างเช่น พนักงานซึ่งเป็นทรัพยากรที่สำคัญมาก

ที่มา ประชาชาติธุรกิจ วันที่ 30 มีนาคม พ.ศ. 2552
http://www.matichon.co.th/prachachat/prachachat_detail.php?s_tag=02csr05300352&day=2009-03-30&sectionid=0221

"สวิฟท์" บ.เล็กสู่ฝันใหญ่

"สวิฟท์" บ.เล็กสู่ฝันใหญ่ ส่งคุณค่าจากเกษตรกรถึงผู้บริโภค

ท่าม กลางวิกฤตเศรษฐกิจที่ลุกลามไปทั่วโลก ภาคการ ส่งออกได้รับผลกระทบอย่างรุนแรง แต่แทบไม่มีผลใดๆ ต่อเจ้าของรางวัล SVN Awards ปี 2551 ประเภทภาคธุรกิจอย่าง บริษัทสวิฟท์ ผู้ส่งออกผักและผลไม้ออร์แกนิกของไทย ยิ่งกว่านั้นยังมีออร์เดอร์เข้ามามากมายจนต้องรับคนเพิ่ม นั่นเป็นเพราะผลจากความเชื่อมั่นของผู้บริโภคที่มีต่อผลิตภัณฑ์ของบริษัทใน การดำเนินการด้วยความรับผิดชอบต่อสังคมมาแต่แรก จากแนวคิดที่ต้องการให้สินค้าส่งถึงมือผู้บริโภคด้วยความปลอดภัยสูงสุด

" เราเริ่มตั้งธุรกิจจากความคิดที่ว่า เป็นบริษัทเล็กแต่ฝันใหญ่ คือจะผลิตแต่สินค้าที่มีความปลอดภัยในการบริโภคสูงสุดตามมาตรฐานโลก อะไรที่คิดว่าเป็นสิ่งที่มีความปลอดภัยสูงสุดเราจะทำ เวลานี้เราพูดถึงเรื่องซีเอสอาร์แต่เราทำมาแล้วกว่า 20 ปี และทำต่อเนื่องมา จากสิ่งนี้ก็สะท้อนกลับมาคือลูกค้าของเราในประเทศต่างๆ เชื่อถือ ไม่ว่าจะเกิดภาวะอะไรก็ตามเราจะได้รับ ผลกระทบน้อยมาก หลายแห่งอาจจะไม่มีออร์เดอร์ หรือลดลง แต่ของเราก็ยังรับ คนเพิ่ม" ไพชยนต์ เอื้อทวีกุล ประธานกรรมการ บริษัท สวิฟท์ จำกัด กล่าว

ทุก 7-10 เที่ยวบินตลอด 365 วัน ผลผลิตเกษตรอินทรีย์ของสวิฟท์จะถูก ส่งออกไปยัง 10 ประเทศในยุโรป เอเชีย และตะวันออกกลางโดยไม่เคยประสบปัญหาสารตกค้างหรือสินค้าไม่มีคุณภาพ เพราะมีการควบคุมมาตั้งแต่ต้นทางและสามารถตรวจทวนย้อนกลับได้จนถึงแปลงปลูก และผู้ปลูกทุกคน โดยมีการติดบาร์โค้ดไว้ที่ผลผลิตทุกชิ้น

"การทำให้ อาหารปลอดภัยต้องรวมกลุ่มเกษตรกรเข้ามาผลิต และเปลี่ยนการเกษตรที่ทำกันทั่วไปให้มีระบบ โดยมีพื้นฐานความรู้ไม่ว่าผู้บริโภคอยู่ที่ไหนจะได้ของที่ดีคุ้มค่า ปลอดภัย นอกจากนี้ยังดูด้วยว่าการปลูกไม่ทำลายสิ่งแวดล้อมหรือกระทบโครงสร้าง ของระบบนิเวศ และเกษตรกรต้องไม่เป็นอันตรายจากการใช้สารเคมี"

การ ดำเนินงานของบริษัทสวิฟท์ไม่เพียงแต่มองความปลอดภัยของผลผลิตเท่านั้น แต่ยังคำนึงถึงผู้เกี่ยวข้องทุกคนที่เป็นเหมือนหุ้นส่วนที่ต้องได้รับผล ประโยชน์สูงสุดและพร้อมช่วยเหลือเมื่อประสบปัญหา นอกจากนี้ยังมีการทำสัญญาซื้อขายล่วงหน้าที่ประกันราคาให้กับเกษตรกรที่ถึง แม้ใน ตอนนั้นราคาตลาดจะสูงกว่าก็ยังจ่ายให้ในราคาตลาด

"อย่างที่ เชียงใหม่ก่อนเก็บผลผลิตมีลูกเห็บลงและดินถล่ม เกษตรกรเก็บผลผลิตไม่ได้ เราก็คำนวณผลผลิตต่อไร่และนำเงินไปให้โดยไม่ต้องมีสัญญาผูกมัดเพราะเห็นว่า เป็นหน้าที่ของผู้มีกำลังมากกว่า และการที่เราทำสัญญาซื้อขายล่วงหน้าทำให้เกษตรกรเลือกที่จะทำธุรกิจกับเรา และโมเดลนี้ก็เป็นที่สนใจขององค์การอาหารและเกษตรแห่งสหประชาชาตินำไปขึ้น ที่เว็บไซต์เผยแพร่"

จากวิธีการบริหารจัดการที่มีประสิทธิภาพ ทำให้สินค้าของเกษตรกรขายได้ทุกชิ้นไม่ว่าจะไม่ได้มาตรฐานเพราะบริษัทจะปรับ แนวทางผลผลิตสำหรับสินค้าเหล่านี้ในรูปแบบอื่น เช่น ทำให้พร้อมรับประทานเพื่อใช้ประโยชน์จากวัตถุดิบได้ 100%

ด้าน สังคม ก่อนหน้านี้บริษัทให้เงินทุนเพื่อช่วยเหลือลูกเกษตรกรของบริษัทด้านการศึกษา มากว่า 3 ปี เพื่อให้ง่ายขึ้นทางบริษัทได้ตั้งมูลนิธิเพื่อนขึ้นมาเพื่อเอาผลกำไรส่วน หนึ่งของบริษัทเข้าไปช่วยเหลือสังคม

โดยเฉพาะเด็กที่ยากจนแต่เรียน ดีมีความตั้งใจจะส่งเสียให้เรียนชั้นสูงสุดเท่าที่จะเรียนได้ โดยได้เงินหลักจากบริษัทและคู่ค้าในต่างประเทศอย่างสม่ำเสมอ

"สินค้า ของเรานอกจากปลอดภัยแล้วคนซื้อจะมั่นใจว่าได้ของที่ดีที่สุดและคุ้มค่า รู้ว่าทุกบาทที่ซื้อเรามาเกษตรกรได้เป็นหลัก และยังเจือจานไปให้ผู้ด้อยโอกาส"

ขณะนี้บริษัทสวิฟท์ยังมีแนวคิด ที่จะทำให้ผู้บริโภคในประเทศรับประทานอาหารที่ปลอดภัย ราคาถูกและมีคุณภาพมาตรฐานเดียวกับต่างประเทศ โดยปลูกผักอินทรีย์และกระจายสินค้าขายตามจุดที่เป็นสมาชิกเพื่อขจัดปัญหาพ่อ ค้าคนกลางและลดต้นทุนในการขนส่งและการจัดการ รวมไปถึงการเป็นที่ปรึกษาให้กับประเทศด้อยพัฒาอย่างพม่าและลาวจากคำเชิญของ FAO

"เราต้องการแสดงให้เห็นว่า การทำธุรกิจสามารถทำให้เกิดผลประโยชน์ที่เป็นธรรมได้กับทุกฝ่าย ไม่ต้องเอารัดเอาเปรียบใครก็สามารถทำธุรกิจให้เจริญเติบโตได้ ทำแบบนี้จะยั่งยืนกว่า" ไพชยนต์ทิ้งท้าย

ที่มา ประชาชาติธุรกิจ วันที่ 30 มีนาคม พ.ศ. 2552
http://www.matichon.co.th/prachachat/prachachat_detail.php?s_tag=02csr04300352&day=2009-03-30&sectionid=0221

CSR กับบทบาทที่เปลี่ยนไปหลังวิกฤตเศรษฐกิจ

โดย ดร.พรชัย ศรีประไพ กรรมการมูลนิธิรักษ์ไทย และรองกรรมการผู้จัดการใหญ่ อิมพีเรียล พลาซ่า จำกัด

ภาวะ วิกฤตเศรษฐกิจที่กำลังลุกลามไปอยู่ทั่วโลก นับวันจะยิ่งรุนแรง และมีผลกระทบเป็นวงกว้างมากขึ้นทุกที ในระยะแรกมีความรู้สึกว่าเศรษฐกิจตกต่ำรอบนี้คงจะไม่ร้ายแรงนัก และคงจะควบคุมได้อย่างรวดเร็วโดยเฉพาะประเทศไทยที่อ้างว่ามีประสบการณ์มาจาก ปี" 40 แล้ว ฐานะ การเงินเรายังมั่นคง ผลกระทบคงมีไม่มาก

แต่ข่าวจาก ต่างประเทศโดยเฉพาะอย่างยิ่งยุโรปและอเมริกาก็ไม่ดีขึ้นเลย มีแต่ข่าวการปิดตัวของธุรกิจ การเลิกจ้างคนงาน การล่มสลายของธนาคารและสถาบัน การเงิน ข่าวในประเทศเองก็ไม่ยิ่งหย่อน ไปกว่ากัน ภาวะการส่งออกที่เป็นหัวใจของเศรษฐกิจไทยติดลบเลขหลัก 2 ตัวติดต่อกัน 3 เดือน ข่าวการเลิกว่าจ้างงานและข่าวปัญหาสภาพคล่องเรื่องการเงิน ล้วนแต่เป็นข่าวลบทำให้ทุกคนเริ่มเห็นแล้วว่าผลกระทบจากวิกฤตเศรษฐกิจรอบนี้ คงจะไม่ธรรมดาเสียแล้ว

พร้อมๆ กับข่าวร้ายทางเศรษฐกิจ เราก็ได้รับผลกระทบจากความแปรปรวนของภาวะอากาศในโลก ปีนี้เรามีหน้าหนาวที่ยาวนานติดต่อกันหลายอาทิตย์ อุณหภูมิลดต่ำลงกว่าที่เคยเป็นมา กลายเป็นสถิติที่ ไม่เคยเกิดขึ้นเลยในหลายปีที่ผ่านมา

เราปฏิเสธไม่ได้ว่ามนุษย์และ ระบบเศรษฐกิจสังคมที่เรากำลังดำเนินอยู่นี้เป็นสาเหตุหลักที่ทำให้เรามายืน อยู่ตรงนี้ เราวางรากฐานระบบเศรษฐกิจของเราอยู่บนการบริโภค (consumerism) อย่างไม่มีขีดจำกัด

ผมเชื่อว่า CSR (corporate social responsibilities) จะกลายเป็นเรื่องสำคัญอย่างยิ่งในการดำเนินธุรกิจ และจะเป็นรากฐานหลักในการออกแบบธุรกิจในยุคหลังวิกฤตเศรษฐกิจ

Allen White เขียนบทความที่น่าสนใจเกี่ยวกับอนาคตของ CSR ชื่อว่า "Fade, Integrate or Transform ? The Future of CSR" เขาคิดว่าในปัจจุบัน CSR กำลังเผชิญหน้ากับทางเลือก 3 ประการ ได้แก่

ทางเลือกที่ 1 เติบโตอย่างรวดเร็วในแบบแฟชั่น เห่อกันสักพักแล้วค่อยๆ จางหายไปหมด ความสำคัญหรือที่เรียกว่า fads and fade

ทาง เลือกที่ 2 ค่อยๆ หยั่งรากลึกลงไปในองค์กรและในจิตสำนึกของสังคมผสมผสานเป็นส่วนสำคัญของ ธุรกิจและสังคม เริ่มมีบทบาทชี้นำในสังคมมากขึ้น (embeded and integrated)

ทางเลือกที่ 3 ระบบของ CSR เองก็จะต้องเปลี่ยนผ่านการเปลี่ยนแปลงหลายๆ รูปแบบจนกระทั่งกลายมาเป็นรูปแบบที่เอื้อประโยชน์กับสังคมและองค์กรในระยะ ยาว (transition and trans formation) จะเป็นที่น่าเสียดายอย่างยิ่งถ้าองค์กรและสังคมมองเห็น CSR เป็นเพียงแฟชั่น เป็นเพียงเครื่องมือที่จะสร้างภาพลักษณ์ให้กับองค์กร หรือเป็นหนทางที่จะทำ P.R. ให้กับบุคคลหรือบางส่วนของหน่วยงาน ถ้าทางเลือกเกี่ยวกับ CSR เป็นทางเลือกที่ 1 อีกไม่นานเราก็คงจะเวียนมาเจอกับภาวะที่น่าจะร้ายแรงกว่าภาวะในปัจจุบันเสีย อีก

ผมยังเชื่อว่าบทเรียนที่โลกได้รับจากผลกระทบ ทั้งทางเศรษฐกิจและสิ่งแวดล้อมจะทำให้คนเห็นความสำคัญของ CSR มากขึ้น และจะทำให้ CSR กลายเป็นส่วนหนึ่ง-ส่วนสำคัญในการทำธุรกิจเป็นหัวใจหลักของการออกแบบ model ทางธุรกิจในอนาคต ผมคิดว่ารูปแบบของ CSR จะเปลี่ยนไป (ตามแนวทางที่ 3 มากกว่าแนวทางที่ 2) เพราะการทำธุรกิจจะเปลี่ยนไป องค์กรใดที่ไม่ยอมรับบทบาททางสังคมก็จะถูกสังคมไม่ยอมรับเช่นกัน บทเรียนที่ผ่านมาจะทำให้สังคมตรวจสอบการทำงานขององค์กร ของเศรษฐกิจและของธุรกิจมากขึ้น เราจะเห็นการรณรงค์ เพื่อความโปร่งใส การรณรงค์เพื่อความรับผิดชอบต่อสังคมและสิ่งแวดล้อมมากขึ้นขณะเดียวกันเราก็ จะเห็นการต่อต้านธุรกิจที่มุ่งประโยชน์ทางธุรกิจอย่างเดียวมากขึ้น

คุณธรรม ทางธุรกิจ (business ethos) ที่สังคมจะวางเป็นกรอบไว้จะทำให้ธุรกิจในอนาคตจะต้องยึดถือแนวทางดังต่อไป นี้เพื่อความอยู่รอดและการเติบโตอย่างต่อเนื่องของธุรกิจ

1.สร้างและ ดำเนินงานทางธุรกิจ เพื่อประโยชน์กับผู้ลงทุนและกับสังคมอย่างเท่าเทียมและเป็นธรรม 2.ให้ผลตอบแทนกับ ผู้ถือหุ้นอย่างเป็นธรรมโดยไม่ไปกระทบหรือทำร้ายกลุ่มที่มีส่วนเกี่ยว ข้องกลุ่มอื่นๆ 3.ตอบสนองกับความต้องการของลูกค้าในปัจจุบัน แต่จะต้องไม่กีดกันโอกาสทั้งของลูกค้าและผู้ประกอบการอื่นๆ ในอนาคต 4.มีระบบการกระจายทรัพยากรอย่างยุติธรรมให้กับทุกคนที่มีส่วนร่วมกับองค์กร 5.เข้าไปมีส่วนร่วมอย่างจริงจังด้วยจิตสำนึกแห่งสังคมและสิ่งแวดล้อม 6.บริหารด้วยความเที่ยงธรรม โปร่งใส รับผิดชอบต่อผลกระทบที่จะเกิดขึ้น 7.ไม่ละเมิดสิทธิมนุษย์สากลอันเป็นพื้นฐานสำคัญในการทำธุรกิจ (ปรับแนวคิดมาจาก ALVARO DE REGIL ที่เขียนในบทความเรื่อง "The Future of CSR will Mirror the Health of Society")

กรอบดังกล่าวข้างต้นมี ความหมายในเชิงปฏิบัติที่ลึกซึ้งและมีผลกระทบต่อการทำงานขององค์กรและต่อ สังคมอย่างกว้างขวาง หลายๆ องค์กรในปัจจุบันก็ได้ยึดหลักปฏิบัติข้างต้นเพื่อเป็นแนวทางการดำเนินธุรกิจ อยู่แล้ว ในอนาคตก็ได้แต่หวังว่าจะมีบริษัทและองค์กรจำนวนมากขึ้นที่เข้าใจในหลักการ และผลกระทบที่จะเกิดขึ้นและหันกลับมายึดแนวทางข้างต้นในการดำเนินงานของ องค์กรต่อไป

องค์กรของท่านละครับ เริ่ม CSR บ้างหรือยัง ลองมาสนใจกันดูหน่อย ท่านอาจจะก้าวไกลเกินองค์กรอื่นๆ ได้อย่างไม่รู้ตัว

ที่มา ประชาชาติธุรกิจ วันที่ 30 มีนาคม พ.ศ. 2552
http://www.matichon.co.th/prachachat/prachachat_detail.php?s_tag=02csr03300352&day=2009-03-30&sectionid=0221

สิ่งที่ต้องรู้เกี่ยวกับคาร์บอนฟุตพรินต์

ปัจจุบัน ประเทศไทยมีการพัฒนาการขึ้นทะเบียนฉลากคาร์บอน (carbon reduction label) เพียงแต่เป็นการวิเคราะห์เฉพาะการปล่อยก๊าซเรือนกระจกในกระบวนการผลิตเท่า นั้น ในขณะที่มาตรฐานต่างประเทศวิเคราะห์การปล่อยก๊าซตลอดวัฏจักรชีวิตของ ผลิตภัณฑ์

- คาร์บอนฟุตพรินต์ของผลิตภัณฑ์ (carbon footprint of products) หมายถึงปริมาณการปล่อยก๊าซเรือนกระจกของผลิตภัณฑ์ตลอดวัฏจักรชีวิต (life cycle greenhouse gas emission of good and service) ครอบคลุมตั้งแต่การได้มาซึ่งวัตถุดิบ การแปรรูปวัตถุดิบ กระบวนการผลิต การขนส่งผลิตภัณฑ์มาถึงร้านค้าปลีก การใช้และการกำจัดขั้นสุดท้าย

- ฉลากคาร์บอน ซึ่งจะแสดงตัวเลขการปล่อยก๊าซเรือนกระจกออกสู่ชั้นบรรยากาศ โดยการ

ติดฉลากจะอยู่บนผลิตภัณฑ์ หรือภาชนะที่บรรจุ รวมทั้งแสดงข้อมูล ณ จุดขายในรายงานประจำปี แผ่นพับ หรือบัญชีสินค้า

- เร็วๆ นี้ องค์การบริหารก๊าซเรือนกระจก องค์กรมหาชน (อบก.) กำลังเตรียมประกาศ 25 ผลิตภัณฑ์นำร่องในการติดฉลากคาร์บอนในไทย

- ปัจจุบันมีโครงการพัฒนาศักยภาพผู้ประกอบการในเรื่องคาร์บอนฟุตพรินต์ มีคณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตร ศาสตร์ เป็นแกนหลัก 3 โครงการ และมีผลิตภัณฑ์ที่เข้าร่วม 5 บริษัท ได้แก่บริษัท เพรสซิเดนท์ไรซ์โปรดักส์ จำกัด (มหาชน) บริษัท บางซื่อโรงสีไฟเจียเม้ง จำกัด บริษัท คาร์กิลล์ มีทส์ (ไทยแลนด์) จำกัด บริษัท เจริญโภคภัณฑ์อาหาร จำกัด (มหาชน) บริษัท ไทยร่วมสินพัฒนาอุตสาหกรรม

ที่มา ประชาชาติธุรกิจ วันที่ 30 มีนาคม พ.ศ. 2552
http://www.matichon.co.th/prachachat/prachachat_detail.php?s_tag=02csr02300352&day=2009-03-30&sectionid=0221

มาตรฐาน Carbon Footprint

มาตรฐาน Carbon Footprint โลกร้อนใกล้ตัวกว่าที่คิด

กระแส การตื่นตัวเรื่องโลกร้อนที่เกิดขึ้นทั่วโลกอาจจะดูเป็นเหมือนเรื่องไกลตัว สำหรับใครหลายคน โดยเฉพาะกับธุรกิจในไทยที่แม้จะทำกิจกรรมเพื่อสังคม มีการณรงค์มากมายในช่วงที่ผ่านมา แต่จะมีสักกี่องค์กรที่ใส่ใจในเรื่องนี้อย่างเป็นจริงเป็นจัง

หากแต่ การคิกออฟมาตรฐาน PAS Publicly Avialable Specification เมื่อปลายปีที่ผ่านมาของสหราชอาณาจักร ถือเป็นสัญญาณสำคัญที่ทำให้ปัญหาโลกร้อนกำลังเข้ามาใกล้ธุรกิจมากอีกระดับ

" ถ้าจะอธิบายง่ายๆ มาตรฐานที่ออกมานี้เป็นการแก้ไขปัญหาในฝั่งของผู้ผลิตว่าจะต้องดูแลการปล่อย ก๊าซเรือนกระจกตลอดวัฏจักรของการทำธุรกิจ โดยพยายามวัดให้ออกมาเป็นตัวเลข ด้านหนึ่งเพื่อดูว่าบริษัทปล่อยก๊าซออกมาเท่าไร ในขณะที่อีกด้านหนึ่ง เมื่อมีการวิเคราะห์แล้วบริษัทก็สามารถรู้ได้ว่าปัญหาเกิดขึ้นที่ตรงไหน และจะได้ไปลดในจุดนั้น" ดร.รัตนาวรรณ มั่งคั่ง อาจารย์จากภาควิชาวิทยาศาสตร์ สิ่งแวดล้อม คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ ผู้ประสานงานโครงการวิจัยเชิงรุก เรื่องการพัฒนาศักยภาพอุตสาหกรรมอาหารไทย ซึ่งเป็นความร่วมมือภายใต้กรอบ Thailand-EC Cooperation Facility พยายามอธิบายถึงสิ่งที่เกิดขึ้นให้ฟัง

เตือนผู้ประกอบการเร่งรับมือ

" ในเวลาเดียวกัน โดยหลักการอังกฤษเชื่อว่า การจะสามารถลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกได้ต้องทำทั้งฝั่งผู้ผลิตและฝั่งของผู้ บริโภค จึงต้องมีฉลากคาร์บอนติดที่บรรจุภัณฑ์ของผลิตภัณฑ์เพื่อให้ผู้บริโภค รับรู้ว่า สินค้าที่เขาซื้อไปนั้นมีการปล่อยก๊าซเท่าไหร่"

และ นั่นหมายถึงมาตรฐานที่ว่าจะส่ง ผลกระทบโดยตรงกับผู้ประกอบการไทย โดยเฉพาะในกลุ่มผู้ส่งออกและซัพพลายเชนของผู้ที่ส่งออกไปยังอังกฤษ เพราะแม้ตอนนี้ยังไม่มีการบังคับใช้มาตรฐาน และยังทำให้ธุรกิจทำโดยสมัครใจ แต่ความเคลื่อนไหวในเวลานี้ธุรกิจค้าปลีกไม่เพียง แต่ในอังกฤษ แต่รวมถึงฝรั่งเศส เยอรมนี สหรัฐอเมริกา ญี่ปุ่น ฯลฯ ต่างก็ขานรับมาตรฐานนี้

"การที่ธุรกิจค้าปลีกขานรับมาตรการนี้จึงเป็นสิ่งที่ชัดเจนในเรื่องผลกระทบ เพราะต้องยอมรับว่าเป็นกลุ่มที่มีพลังมาก ลูกค้าจะซื้อสินค้าอะไรก็อยู่ที่ว่าเขาจะเลือกวางอะไร การประกาศของเทสโก้ก็ชัดเจนว่า ปีที่ผ่านมาเขาต้องมีสินค้าอย่างน้อย 30 ประเภทที่ติดฉลากคาร์บอน เขาจึงเริ่มเข้าโครงการนำร่องของ PAS กับสินค้าที่เป็นแบรนด์ของตัวเองก่อน ในฝรั่งเศส ใน สวิตเซอร์แลนด์ก็มี หรืออย่างในสหรัฐ อเมริกาก็มีวอลมาร์ตที่เห็นด้วย ถึงแม้เราจะไม่รู้เหตุผลที่อยู่เบื้องหลังของการขานรับมาตรการนี้ของกลุ่ม ธุรกิจค้าปลีกว่าทำเพราะอยากสร้างภาพลักษณ์ อยากจะให้เป็นหนึ่งในกลยุทธ์ด้านความรับผิดชอบต่อสังคม หรืออยากจะป้องกันความเสี่ยงของตัวเอง แต่ที่แน่ๆ ก็คือสิ่งเหล่านี้กลายเป็นส่วนหนึ่งของนโยบายการจัดซื้อ"

เพรซิเดนท์ฯแต่งตัวรับมือ

" สดใส หาญชนะ" กรรมการบริหารบริษัทและผู้จัดการตลาด บริษัท เพรซิเดนท์ ไรซ์โปรดักส์ จำกัด (มหาชน) และกรรมการบริษัท เพรซิเดนท์อินเตอร์ฟูดส์ หนึ่งในบริษัทที่กำลังอยู่ในระหว่างการนำคาร์บอนฟุตพรินต์เข้าไปใช้ใน องค์กรบอกว่า "ที่เราสนใจทำเรื่องนี้ เพราะเราเฝ้าติดตามการเปลี่ยนแปลงของโลก และพบว่าปัญหาโลกร้อนเป็นหนึ่งในประเด็นที่มีการพูดถึงมากในช่วงที่ผ่านมา และปัจจุบันเราผลิตเพื่อการส่งออกถึง 40% บวกกับการที่บริษัทให้ความสำคัญในเรื่องสังคมและสิ่งแวดล้อม เชื่อว่าการเตรียมการของเราไม่เพียงแต่จะรองรับมาตรการเหล่านี้ที่ลูกค้าให้ ความสำคัญในอนาคต แต่ในเวลาเดียวกันอาจจะเป็นการสร้างความแตกต่างให้กับสินค้าด้วย เพราะตอนนี้อย่างเส้นก๋วยเตี๋ยวอบแห้ง จีนก็ผลิตได้ เวียดนามก็ผลิตได้ การใส่คุณค่าในเรื่องสิ่งแวดล้อมเข้าไป จึงถือว่าเป็นความได้เปรียบ"

ความ ยากของการจะเข้าสู่การใช้มาตรฐานนี้อยู่ที่การเก็บข้อมูล ซึ่ง ดร.รัตนาวรรณบอกว่า "ถือเป็นเรื่องที่ยากที่สุดสำหรับผู้ประกอบการไทย โดยเฉพาะเอสเอ็มอี เพราะข้อมูลที่จะต้องวิเคราะห์ทั้งตลอดวัฏจักรชีวิตของผลิตภัณฑ์นั้นไม่ เพียงแต่จะต้องเก็บทุกขั้นตอนในกระบวนการผลิตของเราเอง แต่ยังต้องขอข้อมูลจากผู้ที่เกี่ยวข้องกับเราทั้งหมด ซึ่งเป็นเรื่องยาก"

นโยบายเชิงรุกของ "ซีพีเอฟ"

อย่าง ไรก็ตาม แม้ว่าจะยาก แต่สำหรับยักษ์ใหญ่อย่าง "ซีพีเอฟ" กลับเชื่อว่านี่จะกลายเป็นอนาคตที่สำคัญ นายสัตวแพทย์บุญเพ็ง สันติวัฒนธรรม รองกรรมการ ผู้จัดการ บริษัท เจริญโภคภัณฑ์อาหาร จำกัด (มหาชน) กล่าวว่า "การที่เราสนใจเข้าร่วมโครงการนำร่องในการวิเคราะห์คาร์บอนฟุตพรินต์ร่วมกับ มหาวิทยาลัยเกษตรและสหภาพยุโรป เพราะนี่ถือเป็นนโยบายเชิงรุกของบริษัท เพราะเนื้อไก่ของเราส่งออกไปยังยุโรป 100% ซึ่งที่นั่นมีกรีนคอนซูเมอร์ ดังนั้นการปรับตัวในเรื่องนี้จึงถือว่าเป็นนโยบายเชิงรุกของเราในตลาดยุโรป ขณะเดียวกันเป็นการปรับปรุงในแง่ประสิทธิภาพและเทคโนโลยีการผลิตด้วย"

และ สิ่งที่นายสัตวแพทย์บุญเพ็งกล่าวอาจจะเป็นจริง เพราะจากการสำรวจของบริษัทนำร่องในการใช้มาตรฐาน PAS ในสหราชอาณาจักร ผลการศึกษาของ "วอล์กเกอร์" ซึ่งเป็นผลิตภัณฑ์แรกที่นำมาตรฐานนี้ไปใช้ พบว่ามีคนเลือกซื้อสินค้าของบริษัทมากขึ้นหลังจากที่มีการติดฉลากคาร์บอน ทำให้รู้ว่าจะลดการปล่อยได้อย่างไร และยังเป็นการสร้างความแข็งแกร่งให้กับแบรนด์

ดร.รัตนาวรรณกล่าวว่า "ประเด็นนี้เป็นประเด็นที่ผู้ประกอบการไทยยังไม่ค่อยเข้าใจมากนัก พอมีมาตรการอะไรออกมา ก็จะบอกว่า เป็นมาตรการกีดกันทางการค้า ซึ่งเราคงต้องพยายามทำความเข้าใจ ต่อไป"

เพราะนี่เป็นเพียงจุดเริ่ม ต้น และภายในอีกไม่นานนักจะมีมาตรฐาน ISO 14067 ซึ่งเป็นมาตรฐานสำหรับการวิเคราะห์คาร์บอนฟุตพรินต์ รวมไปถึงการเก็บภาษีจากการปล่อยก๊าซเรือนกระจก ฯลฯ และอีกสารพัดมาตรการที่ไม่ว่าจะด้วยเหตุผลใด ผู้ประกอบการไทยก็คงไม่สามารถหลีกเลี่ยงได้

ที่มา ประชาชาติธุรกิจ วันที่ 30 มีนาคม พ.ศ. 2552
http://www.matichon.co.th/prachachat/prachachat_detail.php?s_tag=02csr01300352&day=2009-03-30&sectionid=0221

"ค่ายรากแก้ว"

"ค่ายรากแก้ว" เชฟรอน จุดพลังนักวิทยาศาสตร์รุ่นใหม่


" จากการทำค่ายอาสาในครั้งก่อน ในวันที่ต้องอำลา แววตามุ่งมั่นของน้องๆ ที่เราไปให้ความรู้ ทำให้ทราบว่าในความรู้สึกของเขา เราเป็นเหมือนฮีโร่ที่สร้างแรงบันดาลใจให้พวกเขาก้าวไปสู่สิ่งที่มุ่งหวังใน อนาคต คือการได้เรียนตามความฝันและพร้อมที่จะออกไปสู่โลกกว้างโดยมีพี่ๆ ที่พร้อมจะยืนอยู่ข้างๆ" ความรู้สึกของ ชารินี ศรีแสงอ่อน นิสิตจากคณะนิติศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ประธานค่ายวิทยาศาสตร์-คณิตศาสตร์ รากแก้ว ครั้งที่ 18 ในฐานะคนทำค่าย

เหมือน พันธสัญญาทางใจระหว่างรุ่นพี่รุ่นน้องที่นิสิตจากคณะต่างๆ ของจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัยจะต้องรวมตัวกันให้ได้ 2 ครั้งต่อปีการศึกษาเพื่อออกค่ายอาสาในชื่อ "ค่ายวิทยาศาสตร์-คณิตศาสตร์ รากแก้ว" เปิดโอกาสให้แก่เด็กชั้นมัธยมปลายในต่างจังหวัดที่มีการหมุนเวียนไป ทุกปีได้สัมผัสกับการเรียนรู้ด้านวิทยาศาสตร์และคณิตศาสตร์ด้วยการปฏิบัติ จริงเพื่อเพิ่มพูนพัฒนาทักษะด้านวิทย์- คณิต รวมถึงเกร็ดความรู้ต่างๆ ที่จะสร้างความพร้อมในการเรียนต่อในระดับอุดมศึกษา

ครั้งที่ 18 ของค่าย "วิทยาศาสตร์-คณิตศาสตร์ รากแก้ว" จัดขึ้นที่โรงเรียนคุระบุรีชัยพัฒนาพิทยากร จังหวัดพังงา โดยมีผู้สนับสนุนหลักอย่างต่อเนื่องกว่า 5 ปี คือบริษัท เชฟรอนประเทศไทย สำรวจและผลิต จำกัด ในช่วงปิดเทอมมีตัวแทนนักเรียนจาก 13 โรงเรียนในจังหวัดพังงาเข้าร่วมกว่า 150 คน โดยการดูแลของนิสิตอาสาจากทั้งจุฬาฯและมหาวิทยาลัยอื่นๆ อย่าง ม.เกษตรศาสตร์ ม.ธรรมศาสตร์ และ ม.ศิลปากร 60 คน

ในช่วงเวลา 8 วันของกิจกรรมที่ดำเนินอยู่ในค่าย อาจไม่ต่างจากค่ายทั่วไปที่มีทั้งการละลายพฤติกรรม การให้ความรู้ทางวิชาการ และกิจกรรมสันทนาการ แต่สิ่งที่น่าสนใจคือในรายละเอียดของแต่ละกิจกรรมได้ผ่านกระบวนการคิดมา แล้วอย่างดี รวมถึงระบบการจัดการที่ลงตัว จนไม่น่าเชื่อว่าเป็นความคิดของนักศึกษาที่ส่วนใหญ่อยู่ในชั้นปีที่ 1 และ 2 เท่านั้น

อย่างในส่วนเนื้อหาวิชาการที่มีทั้งฟิสิกส์ เคมี ชีววิทยา คณิตศาสตร์ รุ่นพี่สื่อการสอน ด้วยการให้ปฏิบัติและทดลองจริงเพื่อความเข้าใจและการจดจำและใช้ช่องการสื่อ ทั้งการเรียนในห้องและกิจกรรมฐานเพื่อให้ไม่น่าเบื่อ โดยเพิ่มเติมทักษะทางวิทยาศาสตร์ทั้ง 13 ด้าน เช่น การสังเกต การตั้งสมมติฐาน การคำนวณ การทดลอง การตีความหมายข้อมูล และการสรุป ฯลฯ เข้าไปบูรณาการในเนื้อหาวิชาได้อย่างสนุกสนาน นอกจากนี้ยังมีวิชาเลือกที่ เพิ่มเติมอย่างภาษาอังกฤษ ญี่ปุ่น ภาษามือ ลีลาศ ฯลฯ รวมถึงสอนวิธีคำนวณคะแนนสอบเข้ามหาวิทยาลัยอีกด้วย

แม้จะใช้งบ ประมาณกว่า 3 แสนบาท ประโยชน์ที่ได้เกิดจากค่ายนี้คุ้มค่าเพราะผู้รับได้ความรู้ ส่วนผู้ให้ก็มีโอกาสได้ทำเรื่องจิตอาสา รู้จักการทำงานระหว่างผู้อื่น โดยแรงกำลังสำคัญที่ทำให้เกิดกิจกรรมได้ดียิ่งขึ้นคือการสนับสนุนจากภาค เอกชน เพราะปัญหาของคนทำค่ายส่วนใหญ่คือเงินทุน

"การมีเงินทุนทำ ให้ค่ายของเราโตขึ้น สามารถรับเด็กได้เพิ่มขึ้นและเดินทางไปในที่ห่างไกลกว่านี้ซึ่งมีเด็กด้อย โอกาส โครงการก็จะสร้างประโยชน์ได้ยิ่งขึ้น" ศศิลัดดา มีจังหาร คณะครุศาสตร์ ประธานค่ายอีกคนบอก

เมื่อความต้องการของผู้รับสอดรับ กับนโยบายของผู้ให้อย่างเชฟรอนที่มุ่งพัฒนาสังคมใน 4 ด้าน คือ การศึกษา การอนุรักษ์สิ่งแวดล้อม การรู้คุณค่าพลังงาน และการส่งเสริมให้พนักงานได้มีส่วนร่วมในการทำกิจกรรมเพื่อสังคม จึงให้การสนับสนุนเงินทุน 2 แสนบาท พร้อมส่ง พนักงานของบริษัทเข้าไปให้ความรู้แก่น้องๆ ในค่าย

หทัยรัตน์ อติชาติ ผู้จัดการฝ่ายนโยบายด้านรัฐกิจและกิจการสัมพันธ์ บริษัท เชฟรอนประเทศไทย สำรวจและผลิต จำกัด กล่าวว่า "เนื่องจากเชฟรอนเป็นบริษัทพลังงาน จึงเห็นว่าทั้งคณิตศาสตร์และวิทยาศาสตร์มีความสำคัญกับการพัฒนาประเทศ จึงอยากผลักดันให้เด็กไทยหันมาสนใจ ในประเทศไทยมีค่ายที่เกี่ยวกับคณิตศาสตร์และวิทยาศาสตร์ที่ทำอย่างจริงจัง น้อยมาก โดยเฉพาะการเรียนรู้ในรูปแบบของ "พี่สอนน้อง" ซึ่งมองว่าจะได้ประโยชน์มากในเรื่องของความสัมพันธ์ นอกจากนี้ยังมองถึงประโยชน์ที่จะเกิดขึ้นกับประเทศในภาพรวม โดยเฉพาะในเรื่องของการพัฒนาทรัพยากรบุคคล ซึ่งการศึกษาถือเป็นพื้นฐานที่สำคัญที่สุด"

ซึ่งเป็นหนึ่งในคุณค่าที่สำคัญของ "เชฟรอน" ที่เชื่อมั่นในพลังคน !

ที่มา ประชาชาติธุรกิจ วันที่ 23 มีนาคม พ.ศ. 2552
http://www.matichon.co.th/prachachat/prachachat_detail.php?s_tag=02csr05230352&day=2009-03-23&sectionid=0221