วันพฤหัสบดีที่ 14 พฤษภาคม พ.ศ. 2552
CSR กับการทำนุบำรุงพนักงาน
โดย ดร.โสภณ พรโชคชัย
ผม เพิ่งทำเงินหล่นไป 3.5 ล้านบาท เพราะจ่ายโบนัสประจำปี 2551-2552 ซึ่งจ่ายในทุกเดือนเมษายนแก่เพื่อนร่วมงาน (หรือที่เรียกกันทั่วไปว่า "พนักงาน") ของผม ที่พิเศษก็คือในปีนี้ แทบจะไม่มีวิสาหกิจที่ปรึกษาอสังหาริมทรัพย์ในแวดวงของผมจ่ายโบนัสเลย
เรื่อง นี้มองได้ทั้งในแง่ของการบริหารวิสาหกิจให้ทำกำไรได้อย่างไรในภาวะวิกฤต แต่ผมขอเลือกนำเสนอในที่นี้ ในแง่มุมของความรับผิดชอบต่อสังคมของวิสาหกิจ หรือ CSR (corporate social responsibility) ความรับผิดชอบสำคัญประการหนึ่งของวิสาหกิจ ก็คือ ความรับผิดชอบต่อลูกจ้างหรือพนักงาน นอกเหนือจากความรับผิดชอบต่อผู้ถือหุ้น ต่อลูกค้า ต่อชุมชนโดยรอบ ต่อสังคมโดยรวม และต่อผู้มีส่วนได้ส่วนเสียอื่น
ผมไม่ได้เขียนบทความ นี้ในฐานะนักวิชาการ แต่เขียนจากประสบการณ์ทำ CSR จริงในฐานะผู้บริหารวิสาหกิจ ผมพยายามระวังไม่ให้เป็นการ "ยกหางตัวเอง" แต่จำเป็นต้องยกตัวอย่างวิสาหกิจของผมเอง เพื่อให้เห็นการปฏิบัติ CSR จริงในกรณี พนักงานซึ่งเป็นผู้มีส่วนได้ส่วนเสียกลุ่มหนึ่ง
ทำเงินหล่นไป 3.5 ล้านบาท
ผม ทำธุรกิจที่ปรึกษาอสังหาริมทรัพย์ชื่อ บจก.เอเจนซี่ ฟอร์ เรียลเอสเตท แอฟแฟร์ส (AREA) โดยเป็นศูนย์ข้อมูลวิจัยและประเมินค่าอสังหาริมทรัพย์ที่มีฐานข้อมูลที่ใหญ่ ที่สุดในประเทศไทย และครอบคลุมการดำเนินงานในประเทศอาเซียนด้วย ในขณะนี้มีเพื่อนร่วมงานอยู่ทั้งหมด 125 คน ที่ปฏิบัติงานสำนักงานใหญ่และสาขาในภูมิภาค
เรามีเพื่อนร่วมงาน 101 คนที่ทำงานมาครบ 1 ปี จนได้รับโบนัสประจำปีเฉลี่ยคนละ 1.5 เดือน หรือรวมเป็นเงินประมาณ 3.5 ล้านบาท การนี้ถือเป็นประเพณีทุกปีนับ ตั้งแต่ตั้ง AREA เมื่อปี 2534 ที่เราจ่ายโบนัสปีละครั้ง และปรับเพิ่มเงินเดือนปีละ 2 ครั้ง แม้ในช่วงวิกฤตปี 2540 และ 2552 ก็ตาม
ถ้า ผมจะปฏิบัติเช่นวิสาหกิจส่วนมากในวงการเดียวกัน ซึ่งไม่สามารถจ่ายโบนัสได้ ผมก็อาจ "ฉ้อฉล" เพื่อนร่วมงานโดยจ่ายโบนัสแต่น้อย (ไม่ถึงกับไม่จ่าย) ก็ยังทำได้ไม่ยากด้วย เพราะก่อนถึงเวลาจ่ายโบนัส ผมได้สำรวจความเห็นของเพื่อนร่วมงาน พวกเขาต่างก็เข้าใจและไม่ได้เรียกร้องอะไรเป็นพิเศษในสถานการณ์เช่นนี้
วิธี ในการ "ฉ้อฉล" เพื่อนร่วมงานนั้นทำได้ไม่ยาก ด้วยอาศัยการ "ตีหน้าเศร้า เล่าความเท็จ" (หรือความจริงบางส่วน) ยิ่งถ้าทำตัวเป็นคนธรรมะธัมโมได้ ยิ่งดูน่าเชื่อถือ และตบท้ายด้วยคำหวานที่สัญญาว่าจะพิจารณาจ่ายให้ในปีถัดไปแทน ด้วยการ "ฉ้อฉล" เช่นนี้ ผมก็อาจจ่ายโบนัสน้อยกว่านี้ โดยอาจประหยัดได้เป็นล้านบาท เอาไปเปลี่ยนเป็นรถหรูๆ หรือเสพสุขทางอื่น
อย่างไรก็ตาม ผมก็ยังจ่ายโบนัสในสัดส่วนเดิม อาจกล่าวได้ว่าการที่เราไม่ "ฉ้อฉล" เพราะเรามี CSR ที่แท้ ที่มุ่งรับผิดชอบต่อเพื่อนร่วมงานซึ่งเป็นผู้มีส่วนได้ส่วนเสียที่สำคัญยิ่ง เช่นกัน
ทำไมจึงจ่ายโบนัสได้
หากวิสาหกิจของผมมีระบบ สวัสดิการที่หรูเลิศสำหรับผู้บริหาร มีรถประจำตำแหน่ง อยู่กินราวกับเจ้าขุนมูลนายใหญ่โต มีค่าใช้จ่ายด้านการบันเทิงกันอย่างหรูเลิศ โอกาสที่จะมีโบนัสให้พนักงานก็คงจะน้อย อย่างไรก็ตามสำหรับกิจการ (กึ่ง) ผูกขาดหลายแห่ง ซึ่งสามารถทำกำไรได้มหาศาลด้วยต้นทุนที่ต่ำมาก ก็อาจมีระบบสวัสดิการที่หรูเลิศได้ โดยยังมีการจ่ายโบนัสอย่างงามเช่นกัน
สำหรับ วิสาหกิจที่ผมบริหารอยู่ ปรากฏตัวเลขการประกอบการในปีงบประมาณ 2551-2552 นี้ว่า ปริมาณงานของเรายังไม่ได้ลดลง ทั้งนี้เพราะเราได้รับความเชื่อถือจากผู้ใช้บริการ โดย AREA เป็นที่ปรึกษาที่ไม่เป็นนายหน้าและไม่พัฒนาที่ดินเอง ทั้งนี้เพื่อความเป็นกลางทางวิชาชีพ และยังลงทุนพัฒนาระบบงานต่างๆ จนสามารถแข่งขันได้ในระดับสากล
อย่างไรก็ตามหากพิจารณาจากตัวเลขผล การประกอบการกลับพบว่า รายได้ลดลง ต้นทุนเพิ่มขึ้น และแน่นอนว่ากำไรสุทธิก็ย่อมลดลงด้วย แต่เราก็ยังจ่ายโบนัสเพราะเราไม่อาจโกงเพื่อนร่วมงาน และถือว่าเพื่อนร่วมงานเป็นทรัพยากรสำคัญที่เราต้องดูแลให้ดีที่สุด เราจึงเชื่อถือตามหลักที่ว่า "ยิ่งให้ ยิ่งได้" "ทำดี ได้ดี" อันนี้ไม่ใช่การ "อมพระมาพูด" นะครับ แต่เป็นเรื่องจริงจากการลงทุนกับเพื่อนร่วมงานนั่นเอง
เพื่อนร่วมงานของเราสำคัญจริง
วิสาหกิจ ทั้งหลายมักจะบอกว่าพนักงานเป็นทรัพยากรที่ทรงคุณค่าที่สุดของวิสาหกิจตน ผมเชื่อว่าคำกล่าวดังกล่าวเป็นเพียงคำหวานเสียมากกว่า วิสาหกิจประเภทโรงงาน ปัจจัยการผลิตหลักไม่ใช่พนักงาน แต่เป็นเครื่องจักรกลต่างหาก ถ้าเป็นสถาบันการเงิน ปัจจัยการผลิตหลักก็คือ เงิน (ต่อเงิน) พนักงานเป็นเพียงฟันเฟืองเล็กๆ ที่จะ "จ้างออก" เมื่อไรก็ได้ ถ้าเป็นบริษัทพัฒนาที่ดิน ปัจจัยการผลิตหลักอยู่ที่อสังหาริมทรัพย์ พนักงานเป็นเพียงปัจจัยเล็กๆ เช่นกัน
แต่สำหรับวิสาหกิจในสาขาบริการ พนักงานเป็นปัจจัยการผลิตหลักที่แท้จริง เราจึงต้องจัดฝึกอบรมเพื่อนร่วมงานทั้งองค์กรปีละ 2 ครั้ง จัดอบรม-สอบสัปดาห์เว้นสัปดาห์ ส่งไปเรียนนอก ส่งไปเรียนโท ส่งไปฝึกอบรม ฯลฯ เพื่อเคี่ยวเข็ญให้มีความสามารถเพิ่มขึ้น เราจึงไม่มีเพื่อนร่วมงานประเภท "แก่เพราะกินข้าว เฒ่าเพราะ อยู่นาน" ผมมักบอกเพื่อนร่วมงานว่า หนทางที่ AREA จะเจริญได้ก็คือการ "เกาะใบบุญ" ตามการพัฒนาของพวกเขานั่นเอง
ทำอะไรให้เพื่อนร่วมงานบ้าง
เพื่อ ให้เห็นภาพที่ชัดเจนยิ่งขึ้น ผมจึงขออนุญาตแจกแจงให้เห็นว่า AREA ได้ลงทุนอะไรกับเพื่อนร่วมงานบ้าง เช่น เงินฝากให้พนักงาน (3% ของเงินเดือน) ปีละประมาณ 648,000 บาท บริการเครื่องดื่มและเครื่องสันทนาการ ปีละประมาณ 240,000 บาท เงินช่วยเหลือคลอดบุตร แต่งงาน บวช (คนละ 4,000 บาท) ปีละประมาณ 60,000 บาท ทุนการศึกษาบุตรเพื่อนร่วมงาน (คนละ 5,000 บาท) ปีละประมาณ 150,000 บาท การจัดงานวันเกิด ปีละประมาณ 96,000 บาท การจัดท่องเที่ยวที่ AREA จ่ายให้ ปีละประมาณ 250,000 บาท การสัมมนาประจำปี (2 ครั้งต่อปี) ปีละประมาณ 500,000 บาท การศึกษาดูงานทั้งใน-ต่างประเทศ ปีละประมาณ 400,000 บาท รางวัลพนักงานดีเด่นรายเดือนและปี ปีละประมาณ 64,000 บาท การประชุม 2 สัปดาห์ต่อครั้งตลอดปี ปีละประมาณ 325,000 บาท งบประมาณสนับสนุนการท่องเที่ยว ปีละประมาณ 150,000 บาท เงินจำนวนประมาณ 2.8 ล้านบาทที่จ่ายไปนี้ นอกจากทำให้เกิดความรู้สึกดีที่ได้ให้แล้ว ยังถือเป็นการลงทุนเพื่อหวังผลให้เพื่อนร่วมงานของเราแตกต่าง และทำให้ผมสามารถ "ฝากผีฝากไข้" กับพวกเขาได้อีกด้วย ผมไม่เคยคิดที่จะพูดว่า "ทำดีโดยไม่หวังผลตอบแทน" ซึ่งผมเชื่อว่าเป็นคำพูด "เล่นลิ้น" มากกว่า
ท่านทราบหรือไม่ มีการศึกษาพบว่าสมองมนุษย์จะปลอดโปร่งขึ้นเมื่อได้เป็นผู้ให้ และระบบเส้นประสาทที่เรียกว่า vagus คือสาเหตุที่ทำให้เราอยากช่วยเหลือผู้อื่น อยากให้และอยากเสียสละ ทั้งนี้เป็นเพราะมีสารเคมีชนิดหนึ่งคือ oxytocin อยู่ในเส้นประสาท หากคนคนหนึ่งได้รับสารนี้พร้อมกับเงินจำนวนหนึ่ง คนคนนั้นก็จะมอบเงินให้กับคนแปลกหน้าจนเกือบไม่เหลือติดตัวเลยทีเดียว {1}
สรุป
อาจกล่าว ได้ว่า CSR กับพนักงานนั้น หัวใจสำคัญไม่ใช่อยู่ที่การชวนพนักงานไปบำเพ็ญประโยชน์ แต่อยู่ที่การทำนุบำรุงพวกเขาให้เติบใหญ่อย่างยั่งยืนไปพร้อมกับวิสาหกิจของ เรา การแสดงความรับผิดชอบต่อสังคม (CSR) ในส่วนที่เกี่ยวกับพนักงานในฐานะผู้มีส่วนได้ส่วนเสียสำคัญนั้น จึงเป็นสิ่งที่ขาดไม่ได้ หากพนักงานของ วิสาหกิจใดยังย่ำอยู่กับที่ ทั้งที่ทำงานโดยสุจริตและไม่สุรุ่ยสุร่ายหรือโชคร้ายมา 10-20 ปีแล้ว แต่ในขณะเดียวกันวิสาหกิจนั้นกลับเติบใหญ่ไพศาล ก็อาจอนุมานได้ว่าวิสาหกิจนั้นยังขาด CSR นั่นเอง
{1} โปรดอ่านเพิ่มเติมที่ "รายงานสุขภาพเรื่องสมอง และระบบประสาทกับหลักการพื้นฐานด้านชีววิทยา" ของสถานีวิทยุ Voice of America: http://www. voanews.com/thai/2009-04-01-voa1.cfm
ที่มา ประชาชาติธุรกิจ วันที่ 20 เมษายน พ.ศ. 2552
http://www.matichon.co.th/prachachat/prachachat_detail.php?s_tag=02csr02200452&day=2009-04-20§ionid=0221
แผนแม่บท CSR เกมรุกใน "วิกฤต"
แผนแม่บท CSR เกมรุกใน "วิกฤต" ของ "ไทยประกันฯ"
การประกาศ แผนแม่บทด้านความรับผิดชอบต่อสังคมขององค์กร หรือ โรดแมป CSR ของ "ไทยประกันชีวิต" เบอร์ต้นๆ ในธุรกิจประกันภัย จึงถือเป็นเรื่องที่น่าจับตา
ไม่เพียงเพราะนี่ถือเป็นบริษัทแรกในกลุ่มธุรกิจประกันภัยที่ประกาศเปิดตัว เรื่องนี้อย่างเป็นทางการ
แต่ ที่ผ่านมาบทบาทในด้าน CSR ของ "ไทยประกันชีวิต" นั้นก็มีความชัดเจนมาอย่างต่อเนื่องผ่านกระบวนการรับผิดชอบภายใน (CSR in process) และกระบวนการรับผิดชอบภายนอก (CSR after process) ตลอดจนการสื่อสาร CSR ผ่านภาพยนตร์โฆษณา ที่ล้วนแล้วแต่เป็น "ทอล์ก ออฟ เดอะ ทาวน์" โดยเฉพาะภาพยนตร์ชุดโฆษณาชุดล่าสุด Melody of Life หรือ "แม่ต้อย" โฆษณาที่สื่อให้เห็น "คุณค่าของชีวิต" ซึ่งถือเป็นหนึ่งการส่งเสริม CSR ของบริษัทมากกว่านั้น การประกาศตัวครั้งนี้อยู่ในช่วงจังหวะเวลาที่ทั้งวิกฤตเศรษฐกิจ การเมือง และสังคมรุมเร้า
อะไรคือความจำเป็นของแผนแม่บท CSR
อะไรทำให้ "ไทยประกันชีวิต" เลือกจังหวะเวลานี้ในการเดินหน้ายกระดับ CSR ในองค์กร
"ประชาชาติธุรกิจ" มีโอกาสพูดคุยกับ "ไชย ไชยวรรณ" กรรมการผู้จัดการใหญ่ บริษัท ไทยประกันชีวิต จำกัด แม่ทัพใหญ่ถึงเหตุผล
"CSR ไม่ใช่เรื่องใหม่ เมื่อก่อนก็เป็นกิจกรรมเพื่อสังคม ซึ่งเราทำมาตลอด 30 ปี การเปลี่ยนจุดอ่อนในการเป็นบริษัทคนไทยให้มาเป็นจุดแข็งในการเป็นบริษัทที่ เคียงคู่กับสังคมไทย และเมื่อได้มีโอกาสคุยกับทางสถาบันไทยพัฒน์ซึ่งเป็นผู้เชี่ยวชาญเรื่องนี้ เราจึงต้องการจัดทำแผนแม่บท CSR เพื่อให้การดำเนิน CSR เดินไปบนเส้นทางที่ชัดเจนขึ้น"
ชัดเจนทั้งสำหรับฝ่ายบริหารที่จะตอบคำถามผู้ถือหุ้น
ชัดเจน สำหรับฝ่ายดำเนินการที่จะทำงานได้ในทิศทางเดียวกันและชัดเจนสำหรับการสื่อ สารเพื่อสร้างการมีส่วนร่วมในการทำงาน CSR กับพนักงานภายในองค์กร
ต้องรัดกุมและชัดเจน
" ไชย" ยกตัวอย่างว่า "คล้ายกับเราเชื่อว่าพอมีโรดแมป จะทำให้ภาพที่ดูเป็นสีเทา สว่างขึ้น ยกตัวอย่างอย่างภาพยนตร์โฆษณาที่เราพยายามสื่อสารเรื่องคุณค่าชีวิตเรื่อง แม่ต้อย พอโฆษณาออกไปก็จะมีมูลนิธิวิ่งเข้ามาจำนวนมาก พอมีคนเข้ามามาก เราก็จะเห็นว่าเรื่องนั้นก็ดี เรื่องนี้ก็น่าทำ แต่พอยิ่งมีมาก ก็ยิ่งสะเปะสะปะ เพราะ CSR มีเรื่องที่ทำได้เยอะ ดังนั้นถ้าเราไม่มีแผนแม่บทหรือโรดแมปในการทำงาน จะทำให้เราใช้ทรัพยากร ทั้งเงิน คน เวลา ไปในทิศทางที่ไม่ชัดเจน และส่วนหนึ่งที่สำคัญก็คือ ในฐานะผู้บริหาร ผมมองว่าเราก็ต้องตอบคำถามผู้ถือหุ้นให้ได้ว่าเราเอาเงินของเขาไปทำอะไร ซึ่งเรื่องนี้เราพยายามจะทำให้เกิดความโปร่งใสในการทำงาน และเป็นการเตรียมตัวเพื่อในอนาคตภายใน 5 ปีจากนี้เราต้องจดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์"
"การมีโรดแมปยังทำให้ พนักงานทั้งองค์กรเห็นภาพ และเดินไปในทิศทางเดียวกัน สมมติว่าถ้าผมแค่พูดว่าเราจะบำเพ็ญประโยชน์ให้สังคม ทางฝ่ายสื่อสาร หรือคนที่ทำงาน CSR ก็อาจจะไม่รู้ว่าหมายถึงอะไร วันหนึ่งอาจจะคุยเรื่องผู้พิการ วันหนึ่งก็อาจจะคุยเรื่องเอชไอวี ซึ่งมีความหลากหลาย แต่ถ้าเรามีกรอบแล้ว คนทำงานก็ต้องมาดูและพิจารณาว่าทำอย่างไรที่จะไม่หลุดออกนอกกรอบ รวมไปถึงการวัดผลและประเมินผล"
ผ่า 3 ยุทธศาสตร์หลัก
กรอบ ที่ผ่านกระบวนการการมีส่วนร่วมทั้งผู้บริหารและพนักงานทุกส่วนของ องค์กรที่ร่วมกันจัดทำขึ้นในปีที่ผ่านมาก่อนจะออกมาเป็นแผนแม่บท CSR ของ "ไทยประกันชีวิต" ที่ประกอบไปด้วย 3 ยุทธศาสตร์หลัก
ยุทธศาสตรที่ 1 คือการให้ (Giving Strategies) ซึ่งสะท้อนถึงการเป็นสังคมที่ไม่ทอดทิ้งกัน และตั้งอยู่พื้นฐานของความผูกพัน โดยดำเนินการภายใต้โครงการ "หนึ่งคนให้หลายคนรับกับไทยประกันชีวิต" ซึ่งมีกิจกรรมหลายด้าน อาทิ การบริจาคโลหิต อวัยวะ เซลล์ต้นกำเนิดเม็ดโลหิต กับสภากาชาดไทย หรือ หนึ่งคนให้หลายคนรับ ฮักน้องบ้านโฮมฮัก ฯลฯ โดยทุกกิจกรรมเปิด
โอกาส ให้พนักงานเข้ามาสร้างคุณค่าให้กับชีวิตตนเองและผู้อื่นด้วยการให้ ยุทธศาสตร์ที่ 2 การดูแลชีวิตคนไทย (Caring Strategies) ตั้งอยู่บนพื้นฐานของความห่วงใย (Concern) ซึ่งจะเอื้อให้สังคมเกิดความเข้มแข็ง โดยมุ่งเน้นในด้านการพัฒนาบริการที่เอื้อประโยชน์สูงสุดแก่ผู้เอาประกัน อาทิ ไทยประกันชีวิตฮอตไลน์ บริการทางการแพทย์เคลื่อนย้ายผู้ป่วย 24 ชั่วโมง
ไทยประกันชีวิตแคร์เซ็นเตอร์ บริการอำนวยความสะดวกด้านค่ารักษาพยาบาลฉุกเฉิน ฯลฯ
ยุทธศาสตร์ ที่ 3 การเติมเต็มคุณค่าแห่งชีวิต (Fulfilling Strategies) ตั้งอยู่บนพื้นฐานของการเพิ่มความสุข (Happiness) เพื่อให้สังคมอยู่ดีสุขมากขึ้น ผ่านการปลูกฝัง การสร้างคุณค่าให้กับผู้อื่นให้เกิดขึ้นกับบุคลากรในองค์กร โดยโครงการล่าสุด มีการจัดตั้งกลุ่มพนักงานจิตอาสา หรือ CSR agent เพื่อเข้ามามีส่วนร่วมในกิจกรรมมากขึ้น และตั้งเป้าหมายที่จะขยายเครือข่ายที่เพิ่มมากขึ้นทุกปี
จัดระเบียบ CSR เพิ่มพลังแบรนด์
" จะเห็นว่าทั้ง 3 ยุทธศาสตร์เกี่ยวข้องจริงๆ กับเนื้อของธุรกิจประกันชีวิต ซึ่งผมมองว่าถ้าเราอยากทำ CSR อย่างจริงจัง ต้องมองในเรื่องของธุรกิจก่อนว่าเกี่ยวข้องอะไรกับธุรกิจ ธุรกิจประกันเกี่ยวข้องกับการให้ การดูแล การเติมเต็มคุณค่าชีวิต เพราะในฐานะคุณเป็นผู้เอาประกัน คุณซื้อประกันชีวิตเพราะคุณแคร์คนที่อยู่ข้างหลัง และมีบางอย่างที่ต้องการให้กับครอบครัว เมื่อครอบครัวได้รับสิ่งเหล่านี้ ก็เป็นการเติมเต็มคุณค่าชีวิตของเขา ซึ่งคือเนื้อจริงๆ ของธุรกิจ"
แม้ ในธุรกิจนี้สำหรับเขาแล้วเชื่อว่า CSR ไม่ส่งผลต่อการตัดสินใจซื้อ เช่นเดียว สินค้าอุปโภคบริโภค แต่เชื่อว่า CSR จะเป็นส่วนหนึ่งที่มีผลต่อความเชื่อมั่นที่มีต่อแบรนด์ ซึ่งจากการทำเรื่องนี้มาอย่างต่อเนื่อง "ไทยประกันชีวิต" สามารถก้าวไปอยู่ใน "ท็อป ออฟ ไมนด์" ของ "ผู้บริโภค"
"เพียงแต่ การที่เป็นแบรนด์คนไทย การจะทำให้ผู้บริโภคยอมรับ เราต้องทำงานหนักกว่าคนอื่น CSR เป็นส่วนหนึ่งที่ทำให้ผู้บริโภครู้สึกว่า เราไม่ได้เป็นแค่บริษัทของคนไทย แต่เรายังเป็นบริษัทที่เคียงข้างสังคมไทย"
ดัง นั้น แม้กำลังอยู่ในภาวะที่ต้องเผชิญหน้ากับการแก้ปัญหาผลกระทบจากวิกฤตเศรษฐกิจ ในระยะสั้น แต่ "ไชย" ยังเชื่อว่า นี่เป็นจังหวะเวลาที่ดีที่สุดในการใช้วิกฤตครั้งนี้ให้เป็นโอกาส เพื่อเป้าหมายระยะยาวที่เคยประกาศเอาไว้ว่าจะเป็นที่หนึ่งในใจของคนไทยทุกคน "ผมเชื่อว่า CSR ก็เหมือนเรื่องวัฒนธรรมองค์กร ที่ไม่ได้ทำได้ในชั่วข้ามคืน จะทำวันนี้แล้วเห็นผลพรุ่งนี้ คงเป็นไปไม่ได้"
ที่มา ประชาชาติธุรกิจ วันที่ 20 เมษายน พ.ศ. 2552
http://www.matichon.co.th/prachachat/prachachat_detail.php?s_tag=02csr01200452&day=2009-04-20§ionid=0221
วันอังคารที่ 5 พฤษภาคม พ.ศ. 2552
ของมือสอง-โลกร้อน-วิกฤต
โดย สุวรรณา (อรรถพันธ์) สมใจวงษ์ TukCSR@gmail.com
เมื่อตอนที่เรียนอยู่ที่อังกฤษ สถานที่หนึ่งที่ชอบไปมากๆ คือตลาดนัด มือสอง
เหตุผล ที่ชอบ หนึ่งคือ ของบางอย่างหาซื้อที่ห้างไม่ได้ง่ายๆ สองคือ ชอบดูเจ้าของมารับบทเป็นคนขาย ส่วนใหญ่จะเป็นกันเองและจริงใจดี สามคือ ตื่นเต้นเพราะในแต่ละครั้งที่ไปเราไม่มีทางรู้ก่อนว่า คราวนี้จะมีของอะไรมาขายบ้าง
ถึงวันนี้พอมองย้อนกลับไปคิดดูอีกที ก็พบว่าเหตุผลที่น่าซื้อของมือสองมีซ่อนอยู่มากกว่านั้น มันคือหนึ่งในวิธีง่ายๆ ในการช่วยรักษาทรัพยากรธรรมชาติ นำของเก่ากลับมาใช้ให้เกิดประโยชน์ใหม่โดยคนใหม่ หลายชิ้นนำไปดัดแปลงและรีไซเคิลได้ผลงานเก๋ๆ ใหม่ๆ ได้ อีกทั้งยังช่วยชะลอการทำลายสิ่งแวดล้อมที่ต้องใช้ในการผลิตของใหม่ต่อไปอีก นิด ไม่เพียงเจ้าของเก่ากับเจ้าของใหม่ได้ประโยชน์ร่วมกันในด้านตัวเงินและจิตใจ เท่านั้น แต่ยังเป็นประโยชน์ต่อสิ่งแวดล้อมของเรา รวมถึงประหยัดเงินในกระเป๋าคนซื้ออีกด้วย การขายของมือสองนั้นอยู่กับเรามานานแล้ว ที่เป็นที่รู้จักของหลายๆ คน คือ องค์กรการกุศลออกซ์แฟม ซึ่งรับบริจาคของมือสองเพื่อขายในร้านที่มีอาสาสมัครมาดำเนินการขาย และรายได้ส่งไปให้ออกซ์แฟมเพื่อสนับสนุนการบรรเทาความยากจนและความอยุติธรรม สมัยนี้ตลาดนัดมือสองก็ยังคงมีให้เห็นอยู่ และขยายความสะดวกให้เราเพิ่มเติมผ่านองค์กรหลายรูปแบบ และทางอินเทอร์เน็ตตัวอย่าง คือ เว็บไซต์สินค้าแฟชั่นมือสองของหลายๆ บริษัทซึ่งเปิดโอกาสให้แลกเปลี่ยนของในรูปแบบต่างๆ ไม่ว่าจะเป็นขายแล้วได้เงิน นำของชิ้นหนึ่งมาแลกอีกชิ้นหนึ่งไป แนว barter หรือว่าจะเป็นอีเบย์ที่เปิดโอกาสให้ใครก็ได้ขายอะไรก็ได้ซึ่งมีทั้งของเก่า และใหม่คละกันไป
ผู้ผลิตสินค้าบางรายอาจจะไม่เห็นด้วยว่าของมือสอง เป็นสิ่งที่ดี เพราะถ้าทุกคนซื้อของเก่าหมด แล้วของใหม่จะขายออกได้อย่างไร แหม...อย่ากลัวเลยนะคะ คงจะเป็นไปได้ยากที่ทุกคนจะหันมาซื้อแต่ของมือสองทุกอย่าง และเรื่องอย่างนี้ก็เป็นเรื่องความพอใจและความชอบซึ่งแตกต่างกัน
อย่าง ไรก็ตาม หากไม่รังเกียจของมือสองดีๆ ก็ยังมีอีกเยอะ ด้วยแนวคิดอีกมุมของ "เก่าไปใหม่มา" อย่างนี้ของเก่าก็ยังคงคุณค่าและมีความหมายสำหรับใครบางคนเสมอ บางทีหากองค์กรหรือมูลนิธิใดนำแนวคิดนี้ไปประยุกต์ใช้ให้เหมาะกับตน เมื่อช่วยกันทำหลายๆ คนอาจช่วยลดขยะใหม่ในโลกลงไปได้บ้าง ช่วยลดรายจ่าย เมื่อเทียบกับการซื้อของใหม่เอี่ยม สร้าง ช่องทางหาเงินบริจาคได้อีกทาง ถึงจะดูน้อยแต่ก็อาจจะดีกว่าโยนทิ้งไปเฉยๆ โดยเฉพาะในช่วงวิกฤตเศรษฐกิจอย่างนี้
ที่มา ประชาชาติธุรกิจ วันที่ 13 เมษายน พ.ศ. 2552
http://www.matichon.co.th/prachachat/prachachat_detail.php?s_tag=02csr06130452&day=2009-04-13§ionid=0221
"กรุงศรี ออโต้ฯ" ขับเคลื่อนโลกสีเขียว
การ เปิดตัวโครงการ "DRIVE GREEN กรุงศรี ออโต้ ขับเคลื่อนโลกสีเขียว" ของบริษัท อยุธยา แคปปิตอล ออโต้ ลีส จำกัด (มหาชน) หรือ "กรุงศรี ออโต้ฯ" ผู้นำในการให้บริการสินเชื่อยานยนต์ครบวงจรของไทยเมื่อปลายเดือนที่ผ่านมา ในการรณรงค์ให้พนักงานรักษาสิ่งแวดล้อมในสำนักงานด้วยการคัดแยกและลดปริมาณ ขยะ ลดพลังงานที่ใช้ในสำนักงาน เช่น น้ำ ไฟฟ้า อีกทั้งร่วมกับชุมชนในการเพิ่มพื้นที่ สีเขียว ก็เป็นเช่นเดียวกันกับองค์กรธุรกิจ ทั่วโลกที่มีวัตถุประสงค์ทั้งในด้านเศรษฐกิจ สังคม และสิ่งแวดล้อม เพียงแต่เพิ่ม R ตัวที่ 4 คือ replenish คืนชีวิตสู่ธรรมชาติ เข้าไปในโครงการเพื่อให้กรอบของกิจกรรมเพื่อสังคมในครั้งนี้ครอบคลุมตั้งแต่ ภายในองค์กรไปจนถึงสังคมภายนอก
"ฐิติภา ลักษณพิสุทธิ์" ผู้ช่วยผู้อำนวยการฝ่ายสื่อสารองค์กร บริษัท อยุธยา แคปปิตอล ออโต้ ลีส จำกัด (มหาชน) กล่าวว่า "แม้เราจะมีกิจกรรมเพื่อสังคมมานาน แต่ครั้งนี้ถือเป็นครั้งแรกที่มีการวางกลยุทธ์กิจกรรม CSR และทำให้การดำเนินความรับผิดชอบเป็นระบบมากยิ่งขึ้น โดยมีการวางกระบวนการในการทำงาน มีเป้าหมาย มีการวัดประเมินผล และมีการระดมทรัพยากรในทุกด้านเพื่อขับเคลื่อนโครงการให้ประสบความสำเร็จ และเรา เชื่อว่าการทำงานอย่างเป็นระบบจะช่วยให้การดำเนินโครงการมีประสิทธิภาพมาก ขึ้นด้วยทรัพยากรที่ไม่แตกต่างจากเดิม"
"หัวใจสำคัญของโครงการอยู่ ที่ความพยายามสร้างจิตสำนึกด้านสิ่งแวดล้อมให้เกิดขึ้นกับพนักงานเป็นลำดับ แรก โดยมีการอบรมให้ความรู้ด้านการอนุรักษ์สิ่งแวดล้อม นอกจากนี้เรายังได้ทำกิจกรรมร่วมกับมูลนิธิอนุเคราะห์คนหูหนวก ใน พระบรมราชินูปถัมภ์ เพื่อที่จะเปิดโลกแห่งโอกาสในการเรียนรู้เกี่ยวกับการอนุรักษ์ สิ่งแวดล้อมกับเด็กๆ เพราะเราเชื่อว่าทุกคนมีสิทธิเท่าเทียมกันในการเป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อมและ อนุรักษ์ธรรมชาติ"
"ในท้ายที่สุดเราไม่ได้คาดหวังว่างาน CSR ที่ทำจะสามารถประสบความสำเร็จเพียงชั่วข้ามคืน แต่เราหวังว่าจะเป็นจุดเริ่มต้นในการสร้างให้เกิดความยั่งยืนกับทั้งองค์กร และสังคม ด้วยการเป็นผู้นำในการผลักดันให้เกิดความรับผิดชอบต่อสังคมบนพื้นฐานของ ศักยภาพทางธุรกิจที่เราดำเนินการอยู่" ฐิติภากล่าว
ที่มา ประชาชาติธุรกิจ วันที่ 13 เมษายน พ.ศ. 2552
http://www.matichon.co.th/prachachat/prachachat_detail.php?s_tag=02csr05130452&day=2009-04-13§ionid=0221
6 แนวโน้ม CSR โลก กับการพัฒนาองค์กร
โดย กันตชนม์ ศิวะพิมล สถาบันธุรกิจเพื่อการพัฒนาอย่างยั่งยืน (SBDI)
"ประสิทธิภาพ" และ "ประสิทธิผล" ถือเป็นโจทย์ใหญ่ของธุรกิจท่ามกลางภาวะวิกฤตเศรษฐกิจเช่นวันนี้
และ กลายเป็นโจทย์สำคัญเช่นเดียวกัน ในการดำเนินการด้านความรับผิดชอบต่อสังคมขององค์กร (corporate social responsibility : CSR) ที่เป็นส่วนหนึ่งในการนำพาองค์กรและสังคมไปสู่ความยั่งยืน
อะไรคือคำตอบที่ว่านั้น !!
หาก มองผ่านแนวโน้มที่เกิดขึ้นในต่างประเทศจะเห็นว่าทิศทางที่ชัดเจนของธุรกิจ ส่วนใหญ่ที่จะเป็นการผสาน CSR เข้าไปในวัฒนธรรมองค์กรและกลยุทธ์ในการดำเนินธุรกิจ ซึ่งทำให้เกิดแนวโน้มการพัฒนาใน 6 ทิศทางหลัก ดังนี้
1.multisector partnership แนวทางการพัฒนาระบบ CSR นี้เป็นเรื่องของการสร้างเครือข่ายพันธมิตร (partnership) เชิงบูรณาการ คือการสร้างเครือข่ายที่มีพันธมิตรจากหลายสาขา ซึ่งจะเกิดความหลากหลายขององค์ความรู้ ความสามารถในการบริหารจัดการที่รอบด้าน และเป็นการเพิ่มประสิทธิภาพของเครือข่าย ผลพลอยได้ที่สำคัญมากของแนวทางการพัฒนานี้คือการลดความเสี่ยงจากความขัดแย้ง ระหว่างกลุ่มต่างๆ เนื่องจากโครงสร้างความสัมพันธ์ที่แข็งแกร่งและการประสานงานอันดีซึ่งกันและ กันระหว่างพันธมิตร ทำให้มีแนวทางการบริหารเป็นแนวทางเดียวกัน
2.creative philanthropy หรือ corporate philanthropy การบริจาคถือเป็นแนวทางการทำ CSR ที่แพร่หลายมากในสมัยก่อน เนื่องจากการให้ถือเป็นพื้นฐานของการทำดี เพียงแต่การบริจาคที่เป็นการให้เปล่าซึ่งยังมีข้อเสียคือไม่สามารถตอบโจทย์ กรอบความคิดทั้งด้านเศรษฐกิจ สังคม และสิ่งแวดล้อมได้ ดังนั้นแนวทางที่ได้รับการพัฒนาขึ้นใหม่คือการบริจาคอย่างมีกลยุทธ์ (creative philanthropy) เป็นการนำกลยุทธ์ในเชิง CSR มาใช้เพื่อเชื่อมโยงประเด็นปัญหาทางสังคม สิ่งแวดล้อม เศรษฐกิจขององค์กร และผู้มีส่วนเกี่ยวข้องเข้าด้วยกันกับแนวทางการบริจาค ซึ่งความมีรากฐานและเหตุผลในการให้ จะทำให้เกิดการให้อย่างยั่งยืนในระยะยาว และก่อให้เกิดประโยชน์แก่องค์กรผู้บริจาคได้อย่างมีประสิทธิภาพ
3.green innovation เดิมการคิดค้นนวัตกรรมของธุรกิจจะทำเพื่อตอบสนองความต้องการทางเศรษฐกิจเป็น หลัก แต่ในปัจจุบันการคิดค้นนั้นจะต้องมีแนวคิดที่เพิ่มคุณลักษณะที่ตอบโจทย์ทาง สังคมและ สิ่งแวดล้อมเข้าไปในกระบวนการการ ออกแบบนวัตกรรมใหม่ ซึ่งจะสร้างความได้เปรียบทางเศรษฐกิจในการสร้างตำแหน่งใหม่ๆ ทางการตลาด และมีแนวโน้มว่ากลุ่มผู้บริโภคที่ให้ความสำคัญกับสินค้าประเภทนี้กำลังมี เพิ่มมากขึ้นทั่วโลก
4.new effective communication วัตถุประสงค์ในการสื่อสาร CSR ในรูปแบบใหม่ไม่ใช่การโฆษณาประกาศความดีที่องค์กรทำ แต่วัตถุประสงค์ที่แท้จริงของการกำหนดการสื่อสารคือทำเพื่อสื่อสารให้ ผู้มีส่วนเกี่ยวข้องรับรู้และเข้าใจถึงสิ่งที่กำลังดำเนินการ เพื่อความตื่นตัวและเกิดการพัฒนาไปพร้อมๆ กันกับองค์กร ซึ่งมี 2 ส่วน คือ 1.message องค์กรจะต้องกำหนดข้อความที่จะสื่อสารไปสู่ผู้มีส่วนเกี่ยวข้อง ซึ่งจะต้องเป็นข้อความที่หนักแน่นและครอบคลุมวัตถุประสงค์ขององค์กร 2.channel ช่องทางที่ได้รับความนิยมมากที่สุดคือ อินเทอร์เน็ต เช่น การจัดทำข้อมูลและสื่อประชาสัมพันธ์ผ่านระบบไฟล์ MP3, MP4 เพื่อให้ผู้มีส่วนเกี่ยวข้องสามารถดาวน์โหลดทั้งภาพและเสียงได้ นอกจากนี้องค์กรส่วนใหญ่ยังมีการวางระบบสื่อสารผ่านอินทราเน็ต (Intranet) ซึ่งเป็นการสื่อสารภายในองค์กรเพื่อสร้างประสิทธิภาพและเชื่อมโยงการบริหาร งานภายในให้ดีและสะดวกขึ้นแก่พนักงานด้วย
5.back to basic of reduce reuse and recycle ที่ผ่านมาแม้จะมีระบบบริหารใหม่ๆ มา แต่แนวโน้มปัจจุบันองค์กรส่วนใหญ่กำลังหันกลับไปมองกระบวนการพื้นฐานที่สุด ในการดูแลสิ่งแวดล้อม อย่าง reduce reuse และ recycle เพราะกระบวนการนี้สามารถตอบโจทย์องค์กรได้ทั้ง 3 ด้าน อย่างมีประสิทธิภาพ โดยในด้านสิ่งแวดล้อม กระบวนการนี้ช่วยประหยัด ลดการใช้ทรัพยากรธรรมชาติอย่างฉลาด และลดปัญหามลพิษทาง สิ่งแวดล้อม ด้านสังคม กระบวนการนี้ลดการรบกวนจากขยะ มลพิษ และการทำลายทรัพยากรท้องถิ่น ทำให้ผู้คนมีโอกาสเข้าถึงทรัพยากรได้มากขึ้นและยั่งยืน ส่วนด้านเศรษฐกิจ องค์กรสามารถลดต้นทุนการผลิต ลดการทำลายสิ่งแวดล้อม ทั้งยังเพิ่มภาพลักษณ์ที่ดีให้กับองค์กร
6.multistakeholder engagement กลยุทธ์การเชื่อมโยงผู้ที่มีส่วนได้ส่วนเสียในเชิงบูรณาการ หรือ multistakeholder engangement ถือเป็นแนวทางการพัฒนา CSR องค์กรต่างประเทศส่วนใหญ่คำนึงถึงเป็นเรื่องแรกๆ และได้รับความนิยมมากในยุคปัจจุบัน โดยพัฒนามาจาก stakeholder engagement
การ เชื่อมโยงในเชิงบูรณาการ คือการรวบรวมมุมมองของทุกกลุ่มผู้มีส่วนเกี่ยวข้องในการสื่อสารร่วม การตัดสินใจร่วม โดยคำนึงถึงความเท่าเทียมกันของทุกกลุ่ม ความเท่าเทียมในการมีส่วนร่วม ความเท่าเทียมในการเข้าถึงทั้งทางด้านเศรษฐกิจ สังคม แล้วสิ่งแวดล้อม ซึ่งความเท่าเทียมนี้จะให้ผลลัพธ์ออกมาเป็นข้อตกลงร่วมกันทางประโยชน์ (consensus) และจะทำให้ทุกกลุ่มผู้มีส่วนเกี่ยวข้องสามารถอยู่ร่วมกันและพัฒนาไปพร้อมๆ กับองค์กรได้อย่างยั่งยืน
ทั้งหมดเป็นทิศทางการพัฒนา CSR ในต่างประเทศ องค์กรทุกระดับในไทยสามารถนำมาปรับใช้ในการยกระดับการดำเนินการด้านความรับ ผิดชอบต่อสังคมขององค์กรสู่เป้าหมายของความยั่งยืนขององค์กรในระยะยาว !!
ที่มา ประชาชาติธุรกิจ วันที่ 13 เมษายน พ.ศ. 2552
http://www.matichon.co.th/prachachat/prachachat_detail.php?s_tag=02csr04130452&day=2009-04-13§ionid=0221
"ประสิทธิภาพ" และ "ประสิทธิผล" ถือเป็นโจทย์ใหญ่ของธุรกิจท่ามกลางภาวะวิกฤตเศรษฐกิจเช่นวันนี้
และ กลายเป็นโจทย์สำคัญเช่นเดียวกัน ในการดำเนินการด้านความรับผิดชอบต่อสังคมขององค์กร (corporate social responsibility : CSR) ที่เป็นส่วนหนึ่งในการนำพาองค์กรและสังคมไปสู่ความยั่งยืน
อะไรคือคำตอบที่ว่านั้น !!
หาก มองผ่านแนวโน้มที่เกิดขึ้นในต่างประเทศจะเห็นว่าทิศทางที่ชัดเจนของธุรกิจ ส่วนใหญ่ที่จะเป็นการผสาน CSR เข้าไปในวัฒนธรรมองค์กรและกลยุทธ์ในการดำเนินธุรกิจ ซึ่งทำให้เกิดแนวโน้มการพัฒนาใน 6 ทิศทางหลัก ดังนี้
1.multisector partnership แนวทางการพัฒนาระบบ CSR นี้เป็นเรื่องของการสร้างเครือข่ายพันธมิตร (partnership) เชิงบูรณาการ คือการสร้างเครือข่ายที่มีพันธมิตรจากหลายสาขา ซึ่งจะเกิดความหลากหลายขององค์ความรู้ ความสามารถในการบริหารจัดการที่รอบด้าน และเป็นการเพิ่มประสิทธิภาพของเครือข่าย ผลพลอยได้ที่สำคัญมากของแนวทางการพัฒนานี้คือการลดความเสี่ยงจากความขัดแย้ง ระหว่างกลุ่มต่างๆ เนื่องจากโครงสร้างความสัมพันธ์ที่แข็งแกร่งและการประสานงานอันดีซึ่งกันและ กันระหว่างพันธมิตร ทำให้มีแนวทางการบริหารเป็นแนวทางเดียวกัน
2.creative philanthropy หรือ corporate philanthropy การบริจาคถือเป็นแนวทางการทำ CSR ที่แพร่หลายมากในสมัยก่อน เนื่องจากการให้ถือเป็นพื้นฐานของการทำดี เพียงแต่การบริจาคที่เป็นการให้เปล่าซึ่งยังมีข้อเสียคือไม่สามารถตอบโจทย์ กรอบความคิดทั้งด้านเศรษฐกิจ สังคม และสิ่งแวดล้อมได้ ดังนั้นแนวทางที่ได้รับการพัฒนาขึ้นใหม่คือการบริจาคอย่างมีกลยุทธ์ (creative philanthropy) เป็นการนำกลยุทธ์ในเชิง CSR มาใช้เพื่อเชื่อมโยงประเด็นปัญหาทางสังคม สิ่งแวดล้อม เศรษฐกิจขององค์กร และผู้มีส่วนเกี่ยวข้องเข้าด้วยกันกับแนวทางการบริจาค ซึ่งความมีรากฐานและเหตุผลในการให้ จะทำให้เกิดการให้อย่างยั่งยืนในระยะยาว และก่อให้เกิดประโยชน์แก่องค์กรผู้บริจาคได้อย่างมีประสิทธิภาพ
3.green innovation เดิมการคิดค้นนวัตกรรมของธุรกิจจะทำเพื่อตอบสนองความต้องการทางเศรษฐกิจเป็น หลัก แต่ในปัจจุบันการคิดค้นนั้นจะต้องมีแนวคิดที่เพิ่มคุณลักษณะที่ตอบโจทย์ทาง สังคมและ สิ่งแวดล้อมเข้าไปในกระบวนการการ ออกแบบนวัตกรรมใหม่ ซึ่งจะสร้างความได้เปรียบทางเศรษฐกิจในการสร้างตำแหน่งใหม่ๆ ทางการตลาด และมีแนวโน้มว่ากลุ่มผู้บริโภคที่ให้ความสำคัญกับสินค้าประเภทนี้กำลังมี เพิ่มมากขึ้นทั่วโลก
4.new effective communication วัตถุประสงค์ในการสื่อสาร CSR ในรูปแบบใหม่ไม่ใช่การโฆษณาประกาศความดีที่องค์กรทำ แต่วัตถุประสงค์ที่แท้จริงของการกำหนดการสื่อสารคือทำเพื่อสื่อสารให้ ผู้มีส่วนเกี่ยวข้องรับรู้และเข้าใจถึงสิ่งที่กำลังดำเนินการ เพื่อความตื่นตัวและเกิดการพัฒนาไปพร้อมๆ กันกับองค์กร ซึ่งมี 2 ส่วน คือ 1.message องค์กรจะต้องกำหนดข้อความที่จะสื่อสารไปสู่ผู้มีส่วนเกี่ยวข้อง ซึ่งจะต้องเป็นข้อความที่หนักแน่นและครอบคลุมวัตถุประสงค์ขององค์กร 2.channel ช่องทางที่ได้รับความนิยมมากที่สุดคือ อินเทอร์เน็ต เช่น การจัดทำข้อมูลและสื่อประชาสัมพันธ์ผ่านระบบไฟล์ MP3, MP4 เพื่อให้ผู้มีส่วนเกี่ยวข้องสามารถดาวน์โหลดทั้งภาพและเสียงได้ นอกจากนี้องค์กรส่วนใหญ่ยังมีการวางระบบสื่อสารผ่านอินทราเน็ต (Intranet) ซึ่งเป็นการสื่อสารภายในองค์กรเพื่อสร้างประสิทธิภาพและเชื่อมโยงการบริหาร งานภายในให้ดีและสะดวกขึ้นแก่พนักงานด้วย
5.back to basic of reduce reuse and recycle ที่ผ่านมาแม้จะมีระบบบริหารใหม่ๆ มา แต่แนวโน้มปัจจุบันองค์กรส่วนใหญ่กำลังหันกลับไปมองกระบวนการพื้นฐานที่สุด ในการดูแลสิ่งแวดล้อม อย่าง reduce reuse และ recycle เพราะกระบวนการนี้สามารถตอบโจทย์องค์กรได้ทั้ง 3 ด้าน อย่างมีประสิทธิภาพ โดยในด้านสิ่งแวดล้อม กระบวนการนี้ช่วยประหยัด ลดการใช้ทรัพยากรธรรมชาติอย่างฉลาด และลดปัญหามลพิษทาง สิ่งแวดล้อม ด้านสังคม กระบวนการนี้ลดการรบกวนจากขยะ มลพิษ และการทำลายทรัพยากรท้องถิ่น ทำให้ผู้คนมีโอกาสเข้าถึงทรัพยากรได้มากขึ้นและยั่งยืน ส่วนด้านเศรษฐกิจ องค์กรสามารถลดต้นทุนการผลิต ลดการทำลายสิ่งแวดล้อม ทั้งยังเพิ่มภาพลักษณ์ที่ดีให้กับองค์กร
6.multistakeholder engagement กลยุทธ์การเชื่อมโยงผู้ที่มีส่วนได้ส่วนเสียในเชิงบูรณาการ หรือ multistakeholder engangement ถือเป็นแนวทางการพัฒนา CSR องค์กรต่างประเทศส่วนใหญ่คำนึงถึงเป็นเรื่องแรกๆ และได้รับความนิยมมากในยุคปัจจุบัน โดยพัฒนามาจาก stakeholder engagement
การ เชื่อมโยงในเชิงบูรณาการ คือการรวบรวมมุมมองของทุกกลุ่มผู้มีส่วนเกี่ยวข้องในการสื่อสารร่วม การตัดสินใจร่วม โดยคำนึงถึงความเท่าเทียมกันของทุกกลุ่ม ความเท่าเทียมในการมีส่วนร่วม ความเท่าเทียมในการเข้าถึงทั้งทางด้านเศรษฐกิจ สังคม แล้วสิ่งแวดล้อม ซึ่งความเท่าเทียมนี้จะให้ผลลัพธ์ออกมาเป็นข้อตกลงร่วมกันทางประโยชน์ (consensus) และจะทำให้ทุกกลุ่มผู้มีส่วนเกี่ยวข้องสามารถอยู่ร่วมกันและพัฒนาไปพร้อมๆ กับองค์กรได้อย่างยั่งยืน
ทั้งหมดเป็นทิศทางการพัฒนา CSR ในต่างประเทศ องค์กรทุกระดับในไทยสามารถนำมาปรับใช้ในการยกระดับการดำเนินการด้านความรับ ผิดชอบต่อสังคมขององค์กรสู่เป้าหมายของความยั่งยืนขององค์กรในระยะยาว !!
ที่มา ประชาชาติธุรกิจ วันที่ 13 เมษายน พ.ศ. 2552
http://www.matichon.co.th/prachachat/prachachat_detail.php?s_tag=02csr04130452&day=2009-04-13§ionid=0221
พลังงานเพื่อผู้มีรายได้น้อย
โดย ดร.อัศวิน จินตกานนท์ ที่ปรึกษาอาวุโส มูลนิธิอนุรักษ์พลังงานแห่งประเทศไทย ที่ปรึกษาอาวุโสกลุ่มบริษัททีม
ป? จจุบันยังมีชุมชนเป็นจำนวนมากในยุโรป เอเชีย และแอฟริกาที่ยากจน มีสุขภาพไม่ดีเพราะขาดอาหารที่จำเป็น ได้รับการบริการด้านสาธารณสุขและการศึกษาต่ำกว่ามาตรฐาน ไม่มีน้ำสะอาดดื่ม ชุมชนเหล่านี้วนเวียนอยู่ในความยากจน เด็กๆ ในชุมชนมีโอกาสน้อยมากที่จะหลุดออกมาจากวงจรความยากจน เพราะไม่เคยได้รับโอกาสเหมือนเด็กในเมืองใหญ่ๆ เด็กที่อยู่ในครอบครัวที่มีอันจะกิน หากสามารถทำให้หมู่บ้านเหล่านี้มีพลังงานไฟฟ้า มีน้ำดื่มที่สะอาดและได้รับการศึกษาที่ดี เขาอาจมีโอกาสที่จะต่อสู้ชีวิตและหลุดจากความยากจนได้ เป็นนิมิตที่ดีที่เริ่มมีคนและองค์กรต่างๆ เห็นว่าการมีพลังงานไฟฟ้าที่ผลิตจากแหล่งเชื้อเพลิงที่ไม่ทำลายสิ่งแวดล้อม พร้อมๆ กับการให้ความช่วยเหลือด้านการศึกษาและสาธารณสุขจะเป็นการเริ่มให้โอกาส ชุมชนยากจนเหล่านี้
เราได้ยินเสมอมาว่า ไฟฟ้าจากพลังงานแสงอาทิตย์แม้จะสะอาดแต่มีราคาสูงมากเมื่อเทียบกับพลังงาน ไฟฟ้าจากแหล่งอื่นๆ จึงไม่ค่อยนิยมที่จะพัฒนาพลังงานชนิดนี้ในประเทศไทยนัก ยังมีคนเป็นจำนวนมากทั่วโลกที่ยังไม่มีไฟฟ้าใช้กัน ทำให้คนเหล่านี้เป็นคนด้อยโอกาส ไม่สามารถรับข่าวสารได้ทันการ ไม่สามารถมีไฟฟ้าเพื่ออ่านหนังสือในเวลากลางคืน ไม่มีโทรทัศน์ดูเพื่อติดตามข่าว ดูรายการที่เป็นความรู้หรือรายการบันเทิงและรายการอื่นๆ
วันหนึ่งใน ระหว่างการเดินทางไปต่างประเทศ ผมพบผู้แทนบริษัทเยอรมันบริษัทหนึ่ง เขาเล่าให้ฟังว่า เขาติดตั้งแผงพลังงานแสงอาทิตย์ในทวีปแอฟริกา ผมแปลกใจมากและก็ถามเขาว่าประเทศในแอฟริกาจะใช้ไฟฟ้าจากพลังงานแสงอาทิตย์ ที่แพงแสนแพงไหวหรือ คำตอบของเขาคือ ในแอฟริกาการเดินเสาไฟฟ้าและส่งไฟฟ้าไปตามหมู่บ้านที่อยู่ไกลๆ นั้นแพงกว่าการไปตั้งแผงไฟฟ้าเพื่อเก็บพลังงานจากแสงอาทิตย์และเดินสายไฟฟ้า ภายในหมู่บ้านหลายเท่า ดังนั้นเขาจึงสามารถทำธุรกิจในแอฟริกาโดยมีองค์กร
เอกชนที่ไม่แสวงหากำไร (NGO) หลายองค์กรที่ช่วยเหลือซึ่งเป็นกิจกรรม CSR ของทวีปนี้
เนื่อง จากแอฟริกาห่างจากประเทศไทยมากเราอาจจินตนาการไม่เห็นภาพ ผมจะขอพาท่านผู้อ่านไปประเทศฟิลิปปินส์ประเทศในสมาคมอาเซียน และดูกิจกรรม CSR (corporate social responsibility) กิจกรรมหนึ่งซึ่งดำเนินการโดย NGO ที่ชื่อว่ากลุ่ม Alliance for Mindanao Off-Grid Renewable Energy (AMORE) ซึ่งก่อตั้งขึ้นเมื่อ พ.ศ.2545 เป็นกลุ่ม NGO ที่พยายามผลิตกระแสไฟฟ้าทดแทนเพื่อให้ชุมชนในภาคใต้ของหมู่เกาะฟิลิปปินส์ ซึ่งอยู่ห่างจากเครือข่ายไฟฟ้า การไฟฟ้าฝ่ายผลิตของประเทศฟิลิปปินส์ และเป็นคนด้อยโอกาส หมู่เกาะมินดาเนานี้เป็นที่หลบซ่อนของพวกกบฏและผู้ก่อการร้ายชาวมุสลิมใน ฟิลิปปินส์ การพัฒนาชุมชนในหมู่เกาะเหล่านี้จึงมีความสำคัญต่อประเทศของเขาอย่างมาก
ปี 2549 กลุ่ม AMORE จ่ายกระแสไฟฟ้าให้ 1,300 ครัวเรือน และจ่ายไฟแก่ถนนหนทางในหมู่บ้านทั้งสิ้น 227 หมู่บ้าน ขณะนี้ AMORE วางแผนที่จะจ่ายไฟฟ้าให้อีก 170 หมู่บ้านในอนาคตอันใกล้นี้
จากการ วิจัยของ AMORE ปรากฏว่าแสงสว่างที่ได้จากไฟฟ้าจากพลังงานแสงอาทิตย์ถูกกว่าแสงสว่างจาก ตะเกียงน้ำมันก๊าซถึงร้อยละ 70 และยังลดปริมาณก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์ที่เป็นก๊าซเรือนกระจกจากการจุดตะเกียง ได้อีกด้วย
ความปลอดภัยของชาวบ้านและเด็กในหมู่บ้านดีขึ้นมาก เนื่องจากแสงสว่างในทางเดินและถนนในหมู่บ้าน การเรียนของเด็กดีขึ้นอย่างเห็นได้ชัด เพราะเด็กสามารถอ่านหนังสือและทำการบ้านในเวลากลางคืน การค้าขายก็สามารถดำเนินต่อหลังพระอาทิตย์ลับขอบฟ้าไปแล้ว จากการมีไฟฟ้านี้เองชาวบ้านสามารถสูบน้ำขึ้นมาจากบ่อมาใช้โดยไม่ต้องหาบน้ำ มาจากระยะไกลๆ และสามารถกรองน้ำเพื่อให้ได้น้ำมาบริโภคที่ถูกสุขลักษณะ
ใน ขณะนี้ AMORE พยายามแนะนำให้ชาวบ้านสูบน้ำเพื่อการเกษตรเพื่อเพิ่มประสิทธิภาพของการทำการ เกษตรกรรม สนับสนุนให้ชาวบ้านฟังรายการวิทยุเพื่อการศึกษานอกโรงเรียน เรียนภาษาอังกฤษเพื่อการหางานที่ดีขึ้น การใช้พลังงานทดแทนเพื่อทำให้ปลาและสาหร่ายทะเลแห้ง เป็นการยืดอายุของอาหาร เขาพยายามสนับสนุนการสร้างห้องคอมพิวเตอร์และห้องสื่อสารเพื่อชุมชน การมีโทรทัศน์ชุมชนเพื่อการศึกษาและความบันเทิง ล่าสุดนี้ AMORE รายงานว่ามีองค์กรที่มีความจริงใจที่ต้องการหาโครงการ CSR ดีๆ ขอเข้ามาร่วมสนับสนุนโครงการดีๆ เหล่านี้
นอกจากนี้ AMORE ยังผลิตไฟฟ้าให้กับหมู่บ้าน Chua ใน Bagumbayan, Sultan Kudarat โดยสร้างโรงไฟฟ้าพลังน้ำขนาดจิ๋ว (micro-hydropower system) ขนาด 8 กิโลวัตต์ เป็นทางเลือกอีกทางหนึ่ง และสร้างโรงผลิตน้ำประปาที่ดื่มได้จากน้ำในห้วยและบึง และเขาสนับสนุนชุมชนให้ปลูกสวนผักเพื่อให้หมู่บ้านมีอาหารที่มีประโยชน์ใน ราคาย่อมเยา การสร้างระบบไฟฟ้าพลังน้ำที่หมู่บ้านนี้ทำให้สามารถนำระบบการศึกษาทางไกลมา สอนเด็ก รวมถึงการศึกษานอกโรงเรียนให้ผู้ใหญ่อีกด้วย
ในอีกหมู่บ้าน หนึ่งที่ชิ่อ Kahikukuk in Banguingi ในจังหวัด Sulu เดิมสตรีและเด็กต้องหาบน้ำจากหนองน้ำห่างไกลจากหมู่บ้านประมาณ 1.5-2 กิโลเมตร การสร้างระบบน้ำดื่มและระบบน้ำประปาโดย AMORE ทำให้ชีวิตของชาวบ้านดีขึ้นมาก ปัญหาท้องร่วงในหมู่บ้านบรรเทาลงไปมาก โรคที่เกิดจากน้ำดื่มไม่สะอาดก็หายไปเกือบหมด เด็กๆ มีสุขภาพดีขึ้นและผลการเรียนก็ดีขึ้น ค่าใช้จ่ายเกี่ยวกับการรักษาโรคก็ลดลงอย่างมาก
AMORE มีหลักการที่จะมอบความไว้วางใจให้ชุมชนที่ได้รับความช่วยเหลือ ให้ชาวบ้านเดินเครื่องจักร ทำนุบำรุง ดูแลซ่อมแซมอุปกรณ์ด้วยตนเอง เพื่อให้ชาวบ้านเกิดความภาคภูมิใจ มีความรู้สึกเป็นเจ้าของและมีความรับผิดชอบ ชาวบ้านใช้ความรู้ความสามารถและทุนทรัพย์ของตนเอง ดูแลไม่ให้มีการขโมยทรัพย์สินจากระบบ และหาเงินมาติดตั้งไฟฟ้าแสงสว่างสำหรับถนนและทางเดินในหมู่บ้านของตนเองอีก ด้วย
Economic Perspective, E-journal U.S.A. คาดคะเนว่า ในปี 2573 จะยังมีคนที่ขาดไฟฟ้าประมาณ 1,400,000 คน หากรัฐบาลของแต่ละประเทศยังไม่มีนโยบายที่จะมีโครงการพัฒนาไฟฟ้าให้ชุมชน ด้อยโอกาส และคนเหล่านึ้จะไม่สามารถหลุดมาจากวังวนของความยากจน เพื่อบรรเทาปัญหานี้ยักษ์ใหญ่ในวงการเครื่องกำเนิดไฟฟ้า ABB ในประเทศสวีเดนกำลังช่วยเหลือชุมชนในแอฟริกา
ไฟฟ้าจากพลังงานแสง อาทิตย์และจากโรงไฟฟ้าพลังน้ำขนาดเล็กและขนาดจิ๋วช่วยยกระดับคุณภาพชีวิต มาตรฐานสุขอนามัย ระดับการศึกษา ความเสมอภาคระหว่างหญิงและชาย ช่วยลดความขัดแย้งในชุมชน สร้างชุมชนที่อยู่ร่วมกันโดยปราศจากความขัดแย้ง ประสบการณ์จากประเทศฟิลิปปินส์ด้าน CSR นึ้อาจนำมาใช้ในประเทศไทยได้เป็นอย่างดี ผมหวังว่าบทความนี้อาจจูงใจให้บริษัทใหญ่ๆ ที่มีทุนทรัพย์และมีความจริงใจในการทำงานด้าน CSR อาจนำโครงการดีๆ มาประยุกต์ใช้ในประเทศไทยได้เช่นกัน
ที่มา ประชาชาติธุรกิจ วันที่ 13 เมษายน พ.ศ. 2552
http://www.matichon.co.th/prachachat/prachachat_detail.php?s_tag=02csr03130452&day=2009-04-13§ionid=0221
กลยุทธ์ CSR ที่ว่าด้วย 4E
หาก ไม่มองเรื่องของการบริหารจัดการองค์กร นโยบายด้าน CSR ของ "เชฟรอน" ในไทยนั้นแบ่งออกเป็น 4 ด้าน หรือ 4E 1.การศึกษา Education ซึ่งเป็นด้านที่บริษัทลงทุนมากที่สุด เพราะเชื่อว่าเป็นรากฐานของการพัฒนาที่สำคัญไม่ว่าจะกับองค์กรเองหรือประเทศ ชาติ 2.สิ่งแวดล้อม (Environment) การสนับสนุนและ ส่งเสริมด้านการอนุรักษ์สิ่งแวดล้อม 3.การอนุรักษ์พลังงาน (Energy Conservation) โดยสนับสนุนในเรื่องของการใช้พลังงานอย่างมีประสิทธิภาพ 4.การมีส่วนร่วมของพนักงาน (Employee Engagement) ในการเปิดโอกาสให้พนักงานเข้าไปมีส่วนร่วม
สำหรับโครงการเพื่อสังคม ล่าสุดที่เพิ่งเปิดตัวไปไม่นานมานี้ในชื่อ "โรงเรียนเครือข่ายเชฟรอน พลังใจ พลังคน" ซึ่งเป็นโครงการต่อเนื่องมาตั้งแต่ปี 2551 ในปีนี้ เปิดโอกาสให้โรงเรียนทั่วประเทศส่งโครงการจัดการขยะและสิ่งแวดล้อมเพื่อคัด เลือกโรงเรียนเข้าร่วมโครงการ
จาก 200 โรงเรียนที่ส่งโครงการจัดการขยะเข้าคัดเลือก ปีนี้จึงคัดเลือก 20 โรงเรียน จาก 18 จังหวัดทั่วประเทศ โดยเชฟรอนสนับสนุนโครงการโรงรียนละ 50,000-100,000 บาท และมีเป้าหมายที่จะมีโรงเรียนเข้าร่วมดครงการทั้งหมด 84 แห่ง ในปี 2554
โรงเรียนที่สนใจสามารถดูรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่ www.chevronschool.com หรือโทร. 0-2831-8494
ที่มา ประชาชาติธุรกิจ วันที่ 13 เมษายน พ.ศ. 2552
http://www.matichon.co.th/prachachat/prachachat_detail.php?s_tag=02csr02130452&day=2009-04-13§ionid=0221
สมัครสมาชิก:
บทความ (Atom)